نکاهی به روزنامه های یکشنبه ۴ مهرماه؛
انتقاد جوان از پرسش مهر روحانی / دونگاه در بازتاب صحبت های ظریف
پرسش مهر حسن روحانی، اعدام های سال 67 و نامه عذرخواهی سعید مرتضوی از اتفاقات تلخ کهریزک از دیگر موضوعات امروز روزنامه ها است. همچنین تحلیل صحبت های حسن روحانی در سازمان ملل نیز جزو موضوعاتی است که برخی روزنامه ها امروز به آن پرداخته اند.
اعتمادآنلاین - اشتراک روزنامه های امروز چه آنهایی که حامی دولت هستند و چه منتقدین دولت پرداختن به صحبت های محمد جواد ظریف وزیر امور خارجه دولت یازدهم در اندیشکده شواری روابط خارجی آمریکا و در گفت و گو با فرید زکریا بوده است. پرسش مهر حسن روحانی، اعدام های سال 67 و نامه عذرخواهی سعید مرتضوی از اتفاقات تلخ کهریزک از دیگر موضوعات امروز روزنامه ها است. همچنین تحلیل صحبت های حسن روحانی در سازمان ملل نیز جزو موضوعاتی است که برخی روزنامه ها امروز به آن پرداخته اند.
روزنامه اعتماد در کنار سایر موضوعات و مسائل روز، در صفحه یک امروز خود به موضوع اعدام های سال 67 پرداخته است. اعتماد برای بازنشر صحبت های محمد ابراهیم نکونام که در زمان اعدام ها جانشین دادستان انقلاب در کرمان بوده است با خبرگزاری میزان، تیتر «ناگفته هایی از اعدام های سال 67» را منتشر کرده است. گفت و گو با بهمن فرمان آرا با تیتر « دستور بگیر خوبی نیستم» نیز از موضوعاتی است که امروز در صفحه یک روزنامه اعتماد کار شده است. صحبت های محمد جواد ظریف وزیر امور خارجه کشورمان در اندیشکده شورای روابط خارجی آمریکا و در گفت و گو با فرید زکریا خبرنگار آمریکایی نیز تیتر یک روزنامه اعتماد است. اعتماد با انتخاب تیتر « به مردم در پسا برجام وعده خورشید و ماه ندادیم» نوشته است: « محمد جواد ظریف : تیم مذاکرهکننده و دولت به مردم وعده خورشید و ماه یا هر آنچه که در این مابین است را نداده بود و هرگز هم نگفته بود که این توافق، تحریمهای اولیه امریکا را هم برمیدارد.» اعتماد امروز گزارشی نیز از تور گردشگری راه آهن در شمال کشور دارد. در این گزارش که با عنوان « سوت قطار در مسیر تاریخ» منتشر شده، نوشته شده است: « صدای سوت
قطار میپیچد لای مه غلیظی که فضا را وهم آلود کرده، دوباره و چند باره اخطار میدهد، عدهای با دوربین و موناپاد روی ریل در حال عکاسیاند، قطار باز هشدار میدهد. چراغ قطار مه را میشکافد، تاریکی تونل را هم، شرکتکنندگان در تور حالا دوربین به دست، ورود قطار را ثبت میکنند، ایستگاهی نیست، اما قطار توقف میکند . اینجا پل شورآب در نزدیکی فیروزکوه و کنار روستای شور آب فیروزکوه است. قطار درست روی پل تاریخی شورآب میایستد، چند دقیقه پیش شرکتکنندگان در «تور گردشگری راهآهن» با مینیبوس خود را از تهران به زیر این پل رساندند و قرار است یک روز پرهیجان را از این نقطه آغاز کنند. قرار است نگاهی نو داشته باشند به ریلهایی که سالهاست روی تن کوه و دل جنگل خزیدهاند تا راهی باز کنند برای مسافران.»
شرق نیز گفت و گوی ظریف با فرید زکریا تحلیلگر آمریکایی را در صفحه یک خود منتشر کرده است. شرق این گفت و گو را با تیتر « فرشته ها پول و اسلحه به داعش نمی دهند» منتشر کرده است. این روزنامه همچنین تیتر یک خود را به صحبت های عباس سلیمی نمین فعال سیاسی اصولگرا در رابطه با نامه عذرخواهی مرتضوی بابت اتفاقات تلخ کهریزک اختصاص داده است. شرق نوشته است: « توبهنامه دادستان سابق تهران، سعید مرتضوی هنوز هم با واکنشهای مختلفی بین فعالان سیاسی روبهروست؛ اما وجه مشترک این واکنشها به دیرهنگامبودن این توبه نامه اشاره میکند.» این روزنامه همچنین نوشته است: « به نظر میرسد نامه سعید مرتضوی تا زمانی که حکم نهایی او در ماجرای کهریزک اعلام شود، با واکنشهایی همراه باشد که هرکدام ابعاد جدیدی از شخصیت او را واگویه میکنند.» دیاکو حسینی استاد دانشگاه نیز در مقاله ای در صفحه آخر شرق نوشته است: « برخلاف انتظارها و مطالبهها و فشارهای داخلی و خارجی، آقای روحانی در سخنرانی اخیر خود در سازمان ملل، در دو جنبه مهم، جانب اعتدال را رعایت کردند و پا در مسیر تنشزایی قرار ندادند. اگرچه عدهای منتظر بودند که ایشان با توجه به مسائل
اخیر خصوصا در حوزه عربستان و آمریکا، با گفتمان تنشآفرین وارد میدان شوند، اما حرکت در مسیر اعتدال، بارزترین و برجستهترین نکته، سخنرانی ایشان بود که میتواند آغازگر تحولات مثبتی در موضوعات منطقهای باشد.» او در ادامه نوشته است: « سخنرانیهایی که معمولا در مجمع عمومی سازمان ملل متحد انجام میشوند، صریحتر از گفتوگوهایی هستند که در مذاکرات بینالمللی شاهد آن هستیم شاید به این دلیل که در این سخنرانیها، با توجه به گستردگی مخاطب، مسائل و ایدهها به صورت کلیتر مطرح میشود. از این دریچه، سخنان آقای روحانی شروع دور تازهای از مذاکرات را خصوصا درباره موضوعات منطقهای رقم میزند. در این سخنرانی بحثهایی درخصوص عربستان مطرح شد که نشان میدهد باوجود سمپاشیهایی از طرف لابیهای اسراییل، موضع رسمی ایران بههیچعنوان تنشآمیز نیست و اگر عربستان توان تغییر مشی سیاسی خود را داشته باشد، دولت روحانی بهترین دولت برای عادیسازی روابط دیپلماتیک دو کشور خواهد بود.» به نوشته این استاد دانشگاه « حال باید منتظر ماند و دید، روش دوستانهای که آقای روحانی در این سخنرانی براساس آن سخن گفتند در عمل، چقدر عربستان را به شروع
گفتوگو دعوت میکند تا گام بعدی برای عادیسازی روابط از سوی آنها برداشته شود.»
صحبت های ظریف در اندیشکده شورای روابط خارجی آمریکا تیتر یک روزنامه ایران هم هست. این روزنامه عنوانی کلی برای صحبت های وزیر امور خارجه کشورمان انتخاب کرده است. فریدون مجلسی کارشناس مسائل بین المللی نیز در سرمقاله شرق نوشته است: « هفتاد و یکمین نشست سالانه مجمع عمومی سازمان ملل متحد در حالی برگزار شد که ناظران سیاسی در انتظار آن بودند که ببینند آیا سخنان رئیس جمهوری ایران در شرایط پسابرجام و در موقعیتی که اوضاع درگیریهای نظامی خاورمیانه، خصوصاً در بحران جنگ نیابتی عربستان و ایران در جبهههای سوریه و یمن تشدید شده است، میتواند نور امیدی به برقراری آتشبس و صلح بتاباند؟ رئیس جمهوری در حالی در سخنرانی سالانه خود بر اهمیت بهرهبرداری همه طرفها از توافق هستهای و لزوم پایبندی تمام و کمال هفت کشور تأکید کرد که حضور سالهای گذشتهاش در نشست سالانه سازمان ملل و دیدارهایی که با همتایان خارجی خود از کشورهای مهم جهان از سرگذرانده بود، راه پایان بخشیدن به چالش هستهای را هموار کرده بود. او در نخستین سخنرانی پس از انتخابش به عنوان رئیس جمهوری ایران و پس از سخنرانیهای متوالی آقای احمدینژاد که برای جهان غرب تا
حدی جنبه سوررئالیستی یافته و کشور را با تحریم کامل مواجه کرده و در آستانه درگیری قرار داده بود، با گفتمان صلح و امنیت با جهان به گفتوگو نشست و زمینه خروج کشور را از انزوا و آشتی با جهان فراهم کرد.» مجلسی در این یادداشت که با عنوان درس دیپلماسی روحانی به جانشین اوباما» منتشر شده، نوشته است: « روحانی در سخنرانیهای پیشین خود در مجمع عمومی سازمان ملل نیز بر اهمیت اجماع جهانی در مبارزه با تروریسم و قطع حمایت برخی کشورهای منطقه از جمله عربستان از گروههای افراطی تأکید کرده بود. تأکیدی که بعدها سرایت حوادث تروریستی به سایر نقاط اروپا بر حقانیت آن صحه گذاشت تا جهان بعد از تغییر نگاهی که به ایران بعد از برجام داشت بر نقشآفرینی آن در حل موضوعات منطقهای اتکای بیشتری داشته باشد.»
اما هر چقدر که روزنامه های حامی دولت نکات مثبت صحبت های ظریف را دیده اند و از آنها تیتر انتخاب کرده اند، روزنامه های منتقد دولت نگاه دیگری به صحبت های وزیر امورخارجه داشته اند. روزنامه وطن امروز در گزارش یک خود که با عنوان « هیچ ظریف» منتشر شده، نوشته است: «پس از حسن روحانی حالا محمدجواد ظریف هم در نیویورک به تشریح بدعهدیهای آمریکا در عمل به تعهداتش در برجام میپردازد.» این روزنامه در ادامه نوشته است: «اظهارات محمدجواد ظریف درباره بدعهدی آمریکاییها در اجرای تعهدات برجامی خود نشاندهنده برنامهریزی دولت باراک اوباما برای جلوگیری از اثرگذاری مثبت برجام در اقتصاد ایران است.» وطن امروز همچنین در پایان این گزارش نوشته است: « اگر در روزهای انشای برجام، توصیههای کارشناسان داخلی برای گرفتن تضمینهای محکم برای اجرای تعهدات طرف مقابل شنیده میشد، حالا عاملان برجام مجبور به خواهش از طرف مقابل برای اجرای تعهداتش نبودند. اگر آمریکاییها اکنون حاضر به اجرای تعهدات خود در برجام نیستند و تاسفآورتر اینکه به گفته مقامات دولتی، سنگاندازیهای آنان ناقض برجام هم نیست، این نشاندهنده ضعف مذاکرهکنندگان
ایرانی در نداشتن تدبیر در نگارش متن برجام است. به عبارت دقیقتر، خودکرده را تدبیر نیست.»
کیهان نیز امروز به صحبت های ظریف پرداخته است و در مطلبی در ستون ویژه این روزنامه نوشته است: « آخرین سخنان وزیر امور خارجه در شورای روابط خارجی آمریکا اذعان به عدم توازن و ناشیگری در تنظیم توافق برجام است.» این روزنامه در این یادداشت نوشته است: « ظریف هر چند در نشست این شورا با لحنی انتقادی گفت «8ماه پس از اجرای برجام، به خاطر مجازاتهای آمریکا، هیچ یک از بانکهای بزرگ اروپایی کار با ایران را شروع نکرده است» اما در عین حال اذعان کرد که برخلاف ضمانت اجرا داشتن تعهدات ایران، تعهدات آمریکا فاقد ضمانت اجراست. صاحبنظران بسیاری سال گذشته نسبت به عدم توازن و عدم همزمانی و عدم بازگشتپذیری تعهدات ایران در برجام هشدار داده بودند که به خاطر هیجانزدگی و شتابزدگی دولت و وزارت خارجه ناشنیده ماند.» کیهان همچنین نوشته است: « سخنان ظریف بدین معناست که تعهدات آمریکا برخلاف تعهدات ایران فاقد ضمانت اجرایی و حقوقی است!! و سختگیری لازم در متن توافق یا مطالبه اجرای آن انجام نگرفته است. درست به همین دلیل سخنرانی و مصاحبه آقای روحانی و تأکید بر گلایه از آمریکا یا بیان اینکه کمیسیون مشترک به آمریکا تذکر داد و
آمریکا هم قول داد که روند را اصلاح کند، فاقد اعتبار حقوقی و اجرایی است.»
روزنامه جوان نیز صحبت های محمد جواد ظریف با فرید زکریا را تیتر یک خود کرده است. این روزنامه عکس یک خود را به حضور حسن روحانی در روز اول مهر ماه در مدرسه ای دخترانه اختصاص داده و در گزارشی با عنوان « بدعهدی آمریکا پرسش مهر رئیس جمهور نشد» نوشته است: « با آنکه در حال حاضر بزرگترین مشکل دولت بدعهدی امریکا در اجرای برجام است و طبعاً تبعات این مسئله گریبانگیر ملت شده است، رئیسجمهور در مراسم نواختن زنگ آغاز سال تحصیلی جدید با نادیده گرفتن این مطلب، مبارزه با خشونت را محور پرسش مهر امسال خود از دانشآموزان قرار داد و از آنان خواست پاسخ دهند که «خشونت از کجا نشئت گرفته است؟» جوان در ادامه نوشته است: « اگرچه پیش از این نیز در دورههای مختلف، پرسش مهر رئیسجمهور حالت انتزاعی به خود گرفته و با متأثر شدن از فضای سیاسی حاکم بر کابینه، از فضای اجتماعی دور شده، با این حال پرسش مهر امسال که علاوه بر ویژگیهای ذکر شده، معرف نهادینه کردن نوع خاصی از تلقی سیاسی در میان دانشآموزان و تغییر جهت در باورهای ملی و اعتقادی آنها است در نوع خود کم نظیر به شمار میرود. گفتنی است سال تحصیلی 96- 95 با 13/5 میلیون
دانشآموز و ۹۵۰ هزار معلم و فرهنگی در ۱۰۷ هزار مدرسه آغاز میشود.»
دیدگاه تان را بنویسید