توافق هستهای بطلان پروژه «ایرانهراسی»
موفقیت مذاکرات هستهای و به سرانجام رسیدن برجام در لغو تحریمهای ظالمانه 13 ساله علیه ملت ایران، در پی دو سال تلاش مستمر و پیگیر دولت تدبیر و امید، یک سال قبل با توافق هستهای ایران و قدرتهای غربی محقق شد.
اعتمادآنلاین- واقعیت این است که غرب و نهادهای بین المللی در قبال مساله هستهای کشورمان رفتاری ظالمانه و غیرعادلانه داشتند و هنوز هم با برخی مانع تراشیها و سنگاندازیها در این زمینه مواجه هستیم. اما ملت بزرگ ایران با وجود همه رفتارهای خصمانه آنان، با صبر و مقاومت و بهرهگیری دولت دکتر روحانی از ابزار تعامل و گفتوگو، توانست از بحران خارج شود و این واقعیت را به اثبات برساند که ملت بزرگ و دولت مقتدر ایران، ظرفیت تامین منافع و حل مناقشه از طریق مذاکره و گفتوگو را دارد.
دولت تدبیر و امید، در آغاز مواجهه با مناقشه پرونده انرژی هستهای با سناریوهای مختلفی روبهرو بود؛ شقوقی که هر یک از آنها کشور را به سمت و سویی میبرد و سرنوشت و آینده متفاوتی را برای جامعه رقم میزد. تصمیمگیران این عرصه، باید از میان گزینههای متفاوت و راهحلهای متعدد، راهی را بر میگزیدند که در وهله نخست احتمال حل و فصل نزاع در آن بیشتر میبود و در گام بعدی میزان بیشتری از سود و فایده بر آن مترتب میگشت. به بیان دیگر دو روش برای تامین منافع متصور بود: نخست ایجاد مناقشه و منازعه و فضای توام با بی اعتمادی و ابهام و دوم فضای ایجاد سازوکار مبتنی بر تعامل و گفتوگو از طریق دیپلماسی. آنچه در انتخابات ریاستجمهوری خرداد 92 مورد اقبال و استقبال مردم قرارگرفته بود، انتخاب روش دوم و میل به مذاکره و تعامل بود.
مولفههای تولید قدرت نرم در دنیای جدید بر سه عنصر رسانه، مغز و دیپلماسی استوار است و به تایید کارشناسان این عرصه، دولت دکتر روحانی توانست حداکثر بهرهگیری از این تئوری را در فرایند مذاکرات هستهای داشته باشد. دکتر روحانی که از حدود 13 سال پیش و در کسوت دبیری شورای امنیت ملی کشور، بر حدود و چارچوب برنامه هستهای ایران و فضای بینالمللی و حساسیتهای جهان پیرامون این موضوع احاطه داشت، در کارزار انتخابات با وقوف به تجربه خویش و شناخت کامل از همکاران خود در امر دیپلماسی خارجی، به مردم وعده داد که میتواند قفل پرونده هستهای را با کلید تدبیر و راهبرد مذاکره باز کند. مسیری که دولت تدبیر و امید در دیپلماسی هستهای پیش گرفت، همان مسیری بود که عقل جمعی شهروندان مطالبه میکرد.
ایران اسلامی با پیشینه سترگ تمدنی، شایسته نگاه بلند و عظمت این مرز و بوم نزد جهانیان است که متاسفانه در سالهای گذشته به ناحق از سوی رسانههای سلطه، تصویری وارونه از آن به افکار عمومی عرضه شده بود و تلاش میکرد با طرح موضوع «ایرانهراسی»، کشور ما را به انزوا بکشاند و خوشبختانه توافق هستهای زمینه شکست این پروژه را فراهم آورد. بنابراین میتوان دستاورد بزرگ فرآیند مذاکرات هستهای را تغییر نگاه افکار عمومی جهان نسبت به ملت ایران و نظام جمهوری اسلامی دانست.
رهنمودهای مقام معظم رهبری و تبیین و ترسیم چارچوب مذاکرات و خطوط قرمز غیرقابل عدول از جانب ایشان و حمایت همهجانبه رهبری از تیم غیور، شجاع و با ذکاوت مذاکرهکننده و نیز همراهی مردم عزیز کشورمان نتیجهای را رقم زد که جهانیان به عظمت و اقتدار این ملت بزرگ اعترافکنند.
دستاورد دیگر توافق حاصل از مذاکرات هستهای، تغییر نگاه دولتها به دولت جمهوری اسلامی بوده است. آنچه در پی ماهها و ساعتها مذاکره قدرتهای جهان با ایران حاصل شد، ترسیم تصویری عقلانی، جهاننگر، تعاملی، سازگار و اهل مذاکره از جانب دولت ایران بود. همین امر سبب شد تا نگاه نخبگان جهان و رسانههای بینالمللی و شبکههای اجتماعی هم به این سمت تغییر کند و همگان ایران و نمایندگان آن را مردمان اهل خرد و گفتوگو بیابند. این تغییر نگاه موجب تقویت قدرت ایران در نظام بینالمللی شده و جایگاه ایران را در منطقه به عنوان یک قدرت تاثیرگذار و بازیگر اصلی ارتقا بخشیده است. امروز همه میدانند که چالشهای منطقه بدون توجه به قدرت ایران حل نخواهد شد. پذیرش ایران به عنوان بازیگر اصلی در تحولات منطقه و قدرت تاثیرگذار در ثبات و نظم خاورمیانه و همچنین بطلان فرضیه «ایرانهراسی» و تغییر ذهنیت دروغین «جنگافروزی و ایجاد تهدید از سوی ایران» از جمله دستاوردهای مهمی است که در پی گفتوگوهای طولانی و سازنده تیم ارشد مذاکره کننده کشورمان به وقوع پیوست. به بیان دیگر، ایران اسلامی در دوران پساتوافق وارد دوره گذار از «ایرانهراسی» به «ایرانپذیری»
شده و نگاه جهانی به کشورمان در حال تغییری معنادار است. آنچه در ادامه مسیر میتواند تضمینکننده حفظ اقتدار ایران در عرصه بینالملل باشد، انسجام و همگرایی نیروهای درونی و اجماع ملی همه دلسوزان نظام و دلبستگان به آرمانهای امام و رهبری است. امروز بیش از هر زمان دیگر نیازمند زبان تفاهم، تعامل و گفتوگو با هدف همگرایی، همدلی و همزبانی میان آحاد جامعه و احزاب و گروههای سیاسی هستیم. امروز نیازمند تحمل و مدارا در فضای سیاسی داخلی هستیم تا همه گروههای دلبسته به نظام و انقلاب در کنار هم مسیر توسعه و پیشرفت را هموار کنند و با انسجام و همگرایی، عزت و عظمت ایران اسلامی را در عرصههای جهانی تداوم بخشند.
این موفقیت بزرگ از منظر اقتصادی هم حایز نکات واجد اهمیتی بوده است؛ اگر کشور ما طی دوره سالهای 84 تا 92، بر اساس برخی روشهای غلط و نابخردانه با قطعنامههای ظالمانه شورای امنیت سازمان ملل مواجه شد که حاصلی جز تحریمهای غیرمنصفانه و فشارهای سخت اقتصادی و خسارات سنگین مالی و روانی نداشت و پیامدهای ناگواری همچون بیکاری، تورم، گرانی و رکود را رقم زد، دیپلماسی پیشروانه مذاکره در دولت روحانی نه تنها عدم تشدید تحریمها را در پی داشت که بسیاری از تحریمها و تضییقات را هم توانست از میان بردارد.
همه این مسائل در حالی به وقوع پیوست که کمترین تغییری در استراتژی کلان نظام برای حفظ استقلال، عزت و مصلحت کشور رخ نداد و همه خطوط قرمز مورد نظر رهبری معظم انقلاب از سوی تیم مذاکره کننده هستهای رعایت و مورد توجه قرار گرفت.
توفیق دولت تدبیر و امید در ماراتن نفسگیر هستهای و تلاشهای دوساله تیم مذاکرهکننده در حل مناقشه، بی تردید پیروزی ملت بزرگ ایران است که پاسخ صبر و مقاومت ده ساله خود را با اعتماد به برنامهها و شعارهای آقای روحانی دریافت کرد.
*سیدرضا صالحی امیری
مشاور رییسجمهور
دیدگاه تان را بنویسید