بخش دوم/ عضو هیاتمدیره شرکت ملی نفت در گفت و گو با اعتماد
برای انتقال پول نفت و میعانات گازی فروخته شده مشکل خاصی نداریم/ ایران هیچ تخفیفی برای فروش نفت نمیدهد
از متن مصاحبه قمصری: در شرایط تحریم بعضی از مشتریان نفتیمان از اینکه با ما در رفت و آمد باشند و تلفنی صحبت کنند ابایی نداشتند. برخی مشتریان هم از ارتباط داشتن با ما نگران بودند و سعی میکردند ملاقاتهایمان در مجامع عمومی انجام نشود/ برخی شرکتهای آسیایی برای اینکه در دوران تحریم ارتباطاتشان را با ما قطع نکنند در حد خرید روزی 5 هزار بشکه با ما قرارداد بستند
اعتمادآنلاین- بخش دوم مصاحبه/ سیدمحسن قمصری عضو هیاتمدیره شرکت ملی نفت در گفت و گو با اعتماد تصریح کرد:در دوره تحریم سعی میکردیم تا میتوانیم اطلاعاتمان را بروز ندهیم و مصاحبه و کارهای خبری نداشته باشیم برای اینکه قطعا کنترل میشدیم/ مذاکرات اولیهای را از سال 92 برای افزایش فروش نفت شروع کردیم. در سال 93 این مذاکرات جدیتر شد و از تابستان 94 مذاکرات مان وارد فاز انعقاد قرارداد شد. از آنجا بود که قراردادها مشروط به عملیاتی شدن لغو تحریم شد/ همه مشتریان نفتیمان به میز مذاکره برای عقد قرارداد خرید نفت و میعانات گازی برگشتهاند. منتها برخی از آنها به خاطر مشکلات بانکی هنوز وارد مذاکره جدی نشدهاند/ شرکتهای بزرگ نفتی مشخصا با بانکهای درجه اول اروپایی کار میکنند. بانکهای درجه اول هم هنوز حاضر نشدهاند تا مراوداتشان با ایران را از سر بگیرند
بخش اول را اینجا بخوانید:
در نمایشگاه بینالمللی نفت تهران، بسیاری از شرکتها از حل نشدن معضل انتقال پول به عنوان مانع بزرگ توسعه همکاری با ایران نام میبردند. سوال این است که با وجود مشکلات بانکی، روند افزایش صادرات نفت ایران چطور پیش خواهد رفت؟
شرکتهای بزرگ نفتی مشخصا با بانکهای درجه اول اروپایی کار میکنند. بانکهای درجه اول هم هنوز حاضر نشدهاند تا مراوداتشان با ایران را از سر بگیرند. شرکتهای بزرگ نفتی با بانکهای کوچک یا کار نمیکنند یا کانال بانکی ندارند. بانکهای بزرگ برای همکاری با ایران منعی ندارند. اگر بانکهای بزرگ با ایران کار کنند طبیعی است که افزایش صادرات نفت ایران تسهیل میشود و میتوانیم صادراتمان را افزایش دهیم.
همکاری بانکهای درجه اول اروپایی تا چه رقمی میتواند باعث افزایش صادرات نفت ایران شود؟
در آن صورت خوشبینم که ایران تا بتواند به حداکثر صادرات نفت به میزان قبل از تحریمها برسد.
یعنی چقدر؟
پیش از تحریمها ایران بیش از 2 میلیون و 300 هزار بشکه در روز نفت خام صادر میکرد که با شروع همکاری بانکهای بزرگ امیدواریم به سرعت به این رقم برسیم. هر چند الان هم با صادرات روزانه 2 میلیون بشکهای نفت خام، با میزان حداکثری صادرات نفت خام در دوره قبل از تحریمها فاصله زیادی نداریم.
پس از لغو تحریمها شرکت ملی نفت به برخی شرکتهای نفتی بزرگ و درجه اول اروپایی محمولاتی فروخته است. کلا چقدر به این شرکتها نفت فروختهاید؟
این شرکتها بیشتر بهصورت تکمحمولهای از ایران نفت خریدهاند. برای انعقاد قراردادهای بلندمدت منتظرند تا مشکلات بانکهای بزرگ و درجه اول برای انتقال پول حل شود.
با توجه به حضورتان در بطن ماجرا به نظرتان چه زمانی مشکلات بانکهای بزرگ برای نقل و انتقال پول ایران حل خواهد شد؟
با توجه به توافق برجام، منعی برای همکاری بانکهای بزرگ اروپایی با ایران وجود ندارد. منتها بانکها کمی نگرانند. چون در جریان تحریم، برخی از آنها ارقام درشتی را به عنوان جریمه پرداخت کردهاند. حتما در خبرها شنیدهاند که در این باره اختلاف نظری بین وزارت خارجه و وزارت خزانه داری امریکا به وجود آمده است. به نظر میآید لازم است وزارت خزانهداری امریکا چراغ سبزی به بانکهای بزرگ اروپایی نشان دهد که به نظرم هنوز این چراغ سبز نشان داده نشده است.
با این اوصاف آیا میتوانید همه پول این 2میلیون و 500 هزار بشکه نفت خام و میعانات گازی را که روزانه میفروشید به راحتی به کشور باز گردانید؟
بله. میتوانم بگویم برای انتقال پول نفت و میعانات گازی فروخته شده مشکل خاصی نداریم.
این پول را به یورو دریافت میکنید یا با ارزهای محلی کشور مقصد؟
بخشی از پول نفت فروخته شده به مشتریهای آسیاییمان را با ارزهای محلی کشور مقصد دریافت میکنیم. تسویه پول نفتی که به هند میفروشیم با یورو شده است و نفت فروخته شده به اروپاییها هم که به یورو تسویه میشود.
آن وقت قبل از تحریمها از پول نفت فروخته شده به چین را با یوآن تسویه میکردید یا به یورو؟
تسویه پول نفت فروخته شده به چین به هر دو روش انجام میشد. هم حساب یورویی داشتیم هم حساب یوآن. الان هم به همان شکل تسویه میشود.
یعنی الان چینیها به شما یورو هم میدهند؟!
میتوانند یورو هم بدهند. این بستگی به بانک مرکزی ایران دارد که بخواهد پول نفت فروخته شده را با چه ارزی دریافت کند.
در فروش فرآورده مشکلی ندارید؟ نفتا، نفت گاز و... را به راحتی صادر میکنید؟ میتوانید در این باره آماری بدهید؟
شرایطی که در زمینه فروش فرآورده داریم شاید در دو دهه اخیر هیچوقت نداشتهایم. وضعیت مان بسیار عالی است. ظرفیت مان الان بیش از 2میلیون تن در ماه است. به جز بنزین همه انواع فرآوردهها را صادر میکنیم. امیدواریم واردات بنزین را در ماههای آینده با راهاندازی پروژههای بندرعباس و آبادان قطع کنیم.
شرکت ملی نفت، روزانه چقدر بنزین وارد میکند؟
ارقامش بر اساس نیاز کشور متفاوت است. ابتدای امسال حدود 10 تا 12 میلیون لیتر در روز وارد میکردیم. الان واردات بنزین به حدود یک سوم این عدد رسیده است. (حدود 4 میلیون بشکه در روز)
چقدر نفت گاز صادر میکنید؟
در ماه نزدیک به 800 هزار تن برنامه صادراتی نفت گاز داریم.
رقبای منطقهای ایران در برنامه افزایش صادرات نفت خام بعد از لغو تحریمها اخلال ایجاد نکردهاند؟ اگر اخلال ایجاد کردهاند که به نظرم این کار را کردهاند، شما چه تمهیدی در برابرشان داشته اید؟
با رقبایی که با ایران رقابت تجاری دارند هیچ مشکلی نداریم. حرف همدیگر را میفهمیم و راهکارهای مقابله را میدانیم. ولی متاسفانه برخی از رقبای منطقهای ما، موانع عملیاتی که نشات گرفته از دیدگاههای سیاسی شان است ایجاد میکنند. طبیعی است که موانع برایمان مشکلاتی ایجاد میکند. بهطور مثال میتوانم به همسایه جنوبیمان اشاره کنم که خصومتاش با ایران عیان شده است. این کشور اخیرا مقرراتی وضع کرده است که به موجب آن به کشتیهایی که در بنادر ایران پهلو گرفته باشند پذیرش نمیدهد. این باعث میشود که خیلی از شرکتهای بزرگ نفتکش عملا از آمدن به بنادر ایران بهصورت عیان اکراه داشته باشند و این مساله مقداری برایمان مشکلات لجستیکی ایجاد کرده است.
این کارشکنی در میزان صادرات نفت ایران تاثیر نگذاشته است؟
شما میبینید که افزایش صادرات ایران به خوبی انجام شده است. فقط یک مقدار کار ما را سختتر کرده است. البته نمیخواهم بگویم این مساله بیتاثیر بوده اما مانع بزرگی بر سر راهمان برای افزایش صادرات نبوده است.
حتی شنیدهام همان کشور که قاعدتا همه میدانند کدام کشور منطقه است، مصریها را تحت فشار قرارداده تا مانع استفاده ایران از خط لوله مصر و دسترسی به سی. دی. کریر برای صادرات راحتتر نفت شوند. شما تایید میکنید؟
این هم به خاطر اعمال نفوذ همان کشور منطقه است. البته این موضوع الان تاثیر منفی روی صادرات نفتمان نگذاشته است اما میتواند مانعی برای افزایش صادرات به شمار آید.
روزانه چقدر نفت به اروپا میفروشید؟ چقدر به آفریقا و آسیا صادر میکنید؟
کمی کمتر از 500 هزار بشکه در روز نفت به اروپا صادر میکنیم. صادراتمان به آفریقای جنوبی بهدلیل مشکلات انتقال پول یکی از شرکتهای بینالمللی نفتی هنوز آغاز نشده است و حدود 1 میلیون و 500 هزار بشکه در روز هم به مشتریان آسیاییمان نفت میفروشیم. همه پالایشگران خاور دور، هندیها و ترکها مشتریان مان هستند.
در مذاکرات فروش نفت به شرکتها، بحث فاینانس متقابل پروژههای نفتی ایران را مطرح نمیکنید؟
درباره فاینانس پروژهها مذاکرهای نکردهایم اما فاینانسهایی بوده که به حساب بانک مرکزی ریخته میشود که آنها خودشان دربارهاش تصمیم میگیرند.
گاهی مباحثی در بازار نفت مطرح میشود مبنی بر اینکه، ایران برای فروش نفت تخفیفات زیادی به مشتریان میدهد. این را تایید میکنید؟
خیر. به هیچوجه ایران تخفیفی برای فروش نفتش نمیدهد. این را میتوانید از شرکتهای خریدار بپرسید. هنوز یکی از گلههای خریداران نفت ایران این است که نفت شما گران است. البته طبیعی است که رفتار خریدار باید به اینگونه باشد. اگر روزی برسد که بتوانیم مسائل را کاملا باز کنیم همه خواهند دید که ایران هیچ تخفیفی برای فروش نفتش نمیدهد. همین جا مایلم این مطلب را تصریح کنم که بازگشت سریع ایران به بازار نفت، بر خلاف آنچه در بازار شایع است نه به دلیل واهی ارایه تخفیف، بلکه نتیجه مذاکرات فشرده دو سال گذشته بوده است که با مشتریانمان داشتهایم.
یک مطلبی اخیرا مطرح شده است که شرکت ملی نفت هنوز نفت را از طریق واسطهها به فروش میرساند. جنابعالی به عنوان مسوول فروش نفت ایران، خوب است در این باره موضع تان را صریحا بیان کنید.
به هیچوجه چنین چیزی وجود ندارد. کسانی که این مساله را مطرح کردهاند بیاخلاقی کردهاند. فروش نفت از طریق واسطهها را بهشدت تکذیب میکنم. شرکت ملی نفت، نه نفت را از طریق واسطه میفروشد و نه اینکه برای فروش نفت، تخفیف میدهد. همان هیات پنج نفره که گفته بودند تخفیفات را داده است بهشدت سختگیری میکند. شرکت ملی نفت نه تخفیفی میدهد و نه به دلال یا واسطهها نفت میفروشد.
میتوانید اسامی هیات پنج نفره را بگویید؟
اجازه بدهید بنده نام نبرم. اما این هیات زیرنظر رییسجمهور محترم کار میکند و جزو مصوبات شورای عالی امنیت ملی است. به جز یک نفر سایر اعضای این هیات از خارج نفت هستند.
آنوقت شما تمامی قراردادهای فروش نفت را با این هیات پنج نفره هماهنگ میکنید؟
استانداردهای خاصی را با این هیات هماهنگ میکنیم. آن هم بر اساس قیمتهای رسمی که هر ماه توسط هیاتمدیره شرکت ملی نفت کنترل میشود. اگر احیانا بخواهیم شرایط و مقررات غیرعادی را در قراردادی بیاوریم حتما باید مصوبه این هیات پنج نفره را بگیریم که خوشبختانه از بعد از لغو تحریمها چنین کاری نکردهایم.
در دوره تحریمها از مصوبات خاص هیات پنجنفره استفاده کردهاید؟
در دوره تحریمها، در برخی مواقع نیاز داشتیم که از مصوبه هیات پنج نفره استفاده کنیم. اما با اجرایی شدن برجام چون قرار نبوده فروش نفتمان غیرعادی باشد از مصوبات هیات استفاده نکردیم.
تمام قراردادهای فروش نفت در هیاتمدیره شرکت ملی نفت تصویب میشود؟
چارچوب قراردادها در هیاتمدیره تصویب میشود. احتیاجی به اینکه هر قرارداد یک به یک تصویب شود نیست. اما همه قراردادهای فروش نفت به تایید شخص وزیر نفت میرسد.
بهعنوان عضو هیاتمدیره شرکت ملی نفت از جنابعالی میپرسم که تولید نفت ایران این روزها دقیقا چه عددی است؟
همان چیزی که آقای وزیر گفتهاند. تولید نفت ایران روزانه 3 میلیون و 800 هزار بشکه در روز است که حدود 1 میلیون و 800 هزار بشکه از آن در پالایشگاههای داخلی مصرف میشود و روزانه 2 میلیون بشکه صادر میشود. امکان افزایش تولید نفت را هم داریم منتها دوستان بخش تولید نفت منتظر ما هستند که پس از پیدا کردن مشتری به آنها بگوییم تولید را افزایش دهند. چون قرارمان این است که نفت خام روی آب نگه ندارشتیم.
الان نفت خام روی آب نداریم؟
خیر. در سراسر دوران تحریم هم نفت خام روی آب نداریم.
پس آنچه به عنوان نفت روی آب ذکر میشود میعانات گازی است؟
بله. مقداری میعانات گازی روی آب داریم اما اجازه بدهید میزانش را نگویم.
دیدگاه تان را بنویسید