یافتن راهی برای سلولدرمانی بدون پیوند سلولهای بنیادی
با توجه به مشکلات و محدودیتهایی که سر راه پیوند سلولهای بنیادی وجود دارد، محققین همواره به دنبال یافتن راهی هستند که از محصولات این سلولها برای اهداف درمانی و تحقیقاتی استفاده کنند.
اعتمادآنلاین| پیوند سلولهای بنیادی خون ساز، به طور گستردهای به عنوان درمانی مورد تایید برای بیماریهای لوکمیا، لنفوما و بیماریهای اتوایمن خاص مورد استفاده قرار میگیرد.
در این میان سلولهای بنیادی بالغ دیگر نیز کارایی و ایمنی خود را در پژوهشهای پیش درمانگاهی و بالینی نشان دادهاند. در این میان پیوند سلولهای بنیادی مزانشیمی هم در نمونههای جانوری و هم در موارد انسانی بسیار امیدوارکننده نشان دادهاند.
در مورد سلولهایی مانند سلولهای بنیادی عصبی و سلولهای اقماری (سلولهای بنیادی عضلانی) نیز کارایی و ایمنی این سلولها برای بیماریهای مختلف به اثبات رسیده است.
با این حال در استفاده بالینی معمول از سلولهای بنیادی غیرخونساز مشکلاتی وجود دارد. اول اینکه، اثر درمانی این سلولها به میزان بسیار زیادی به غلظت سلولها بستگی دارد و میتوان گفت ارتباط مستقیمی بین تعداد این سلولها و شانس موفقیت وجود دارد.
علاوه براین، این سلولها معمولا قبل از استفاده، نیاز به تکثیر و ویژگی یابی در شرایط آزمایشگاهی دارند. علاوه براین، منابع اتولوگ این سلول ها معمولا به سلول های آلوژن ارجحیت دارند ولی معمولا استفاده از آنها به دلایلی مانند تکثیر کم یا کمبود منبع با محدودیت مواجه است. به همین دلیل محققین سعی کردهاند رویکردی سلولدرمانی را بدون نیاز به پیوند دنبال کنند!
معمولا در بافتهایی مانند استخوان، چربی، خون و... سلولهای بنیادی به صورت خفته یا خاموش وجود دارند و دریافت سیگنالهایی مانند آنچه زمان یک آسیب تولید میشود، منجر به تغییر رویکرد این سلول های بنیادی و ترشح فاکتورهایی مانند GDF۱۱ میشود. این فاکتور که به وسیله سلولهای بنیادی ترشح می شود قادر به فعال کردن سلولهای اقماری موجود در عضلات است.
این فاکتور مشکلات عملکردی موجود در این سلولها را کاهش میدهد و یکپارچگی ژنومی سلولهای اقماری را احیا میکند و منجر به دوام قدرت و عملکرد عضلات میشود. داشتن چنین اطلاعاتی در مورد نحوه عملکرد سلولهای بنیادی و فاکتورهای مترشحه از آنها این شرایط را فراهم میکند که بدون نیاز به پیوند سلولها، از فاکتورهای مترشحه از آنها با اهداف درمانی استفاده شود.
این فرایند میتواند پیامرسانیهای شیموکینی، فعالسازی مسیر Wnt و تاثیر گذاری روی تکثیر و تمایز سلولی، تعدیل اپی ژنتیک و بیان ژن های خاص به منظور درمان نیز صورت گیرد. برای مثال محققین نشان دادهاند که تزریق PDF۱۱ به عنوان یک عامل فعالسازی سلولهای بنیادی، منجر به فعالسازی سلولهای بنیادی میشود و نه تنها اثر درمانی دارد بلکه قابلیت عملکردی و طول عمر فرد را نیز افزایش میدهد. این فعالسازی سلولهای بنیادی اندوژن منجر به بهینهسازی فرایند بهبودی، بازسازی و عملکردی شدن سلولها میشود.
منبع: مهر
دیدگاه تان را بنویسید