اردوغان: دریافت جنگنده‌های اف-۳۵ به بهبود روابط با آمریکا و ناتو کمک می‌کند

 شبکه «بلومبرگ» گزارش داد «رجب طیب اردوغان» در اظهاراتی که به صورت کتبی در پاسخ به پرسش‌های این شبکه آمریکایی ارائه کرد از قصد خود برای استفاده از روابط صمیمانه‌اش با «دونالد ترامپ»، رئیس جمهور آمریکا به منظور ترمیم روابط واشنگتن و آنکارا که از چند سال قبل بر سر تصمیم ترکیه برای خرید سامانه‌های پدافند هوایی روسیه تیره شد، خبر داده است.

به گزارش ایسنا، به نوشته بلومبرگ، این موضع‌گیری در چارچوب تلاش آنکارا برای بازیابی تعادل در نزدیکی به ناتو و روسیه در ضمن بهره‌گیری از دور دوم ریاست جمهوری دونالد ترامپ و اولویت‌های مشترکی که در این دوره در سیاست‌های واشنگتن و آنکارا از جمله در حوزه‌های دفاعی، انرژی و درگیری‌های منطقه‌ای بروز یافته‌اند مطرح شده‌اند.

به نوشته بلومبرگ اردوغان همچنین گفت در نشستش با «دونالد ترامپ» در ماه سپتامبر در کاخ سفید شخصا خطاب به او گفته که تصمیم آمریکا برای بیرون انداختن ترکیه از برنامه تولید جنگنده‌های «اف-۳۵» در واکنش به خرید تجهیزات نظامی از جمله سامانه‌های پدافند هوایی پیشرفته از روسیه «ناعادلانه» بوده است.

رئیس جمهور ترکیه به بلومبرگ تصریح داشت: «به دنبال بازگشت ترامپ به کاخ سفید این فرصت بروز یافته که روابط ترکیه با آمریکا به سمت معقول‌تر و سازنده‌تر شدن برود.»

او ادامه داد: «اینکه ترکیه جنگنده‌های اف-۳۵ که پولش را پرداخت کرده دریافت کند و بار دیگر به برنامه تولید این جنگنده وارد شود؛ مساله‌ای مهم و برای بهبود روابط با آمریکا و تقویت دفاعی ناتو ضروری است.»

ماه گذشته میلادی شبکه «بلومبرگ» گزارش داد ترکیه قصد دارد سامانه‌های پدافند هوایی اس-۴۰۰ که از روسیه خرید را پس دهد و اردوغان در نشستی که با «ولادیمیر پوتین»، رئیس جمهور روسیه در ترکمنستان داشته این مساله را مطرح کرده است. به نوشته این رسانه، این کار اردوغان نشانه‌ای از تلاش‌های او برای ترمیم روابط دفاعی با آمریکا بوده و خود اردوغان این روابط را «رکن مرکزی» روابط ۲ جانبه دانسته است.

«تام باراک»، سفیر آمریکا در ترکیه و متحد نزدیک ترامپ اواخر سال گذشته میلادی بیان داشت آنکارا در آستانه پس دادن سامانه‌های اس-۴۰۰ بوده و پیش‌بینی کرد این مساله احتمالا طی چهار تا ۶ ماه بعد از صحبت‌هایش حل وفصل خواهد شد.

از سوی دیگر ترکیه همچنین قصد خرید جنگنده‌های اف-۱۶ از نوع Block ۷۰ از آمریکا را نیز دارد اما در مرحله چانه‌زنی بر سر قیمت به سر می‌برد. اردوغان گفت آنکارا انتظار دارد شرایط معامله «مطابق با روح ائتلاف ناتو باشد» و فرآیند خرید جنگنده‌های یوروفایتر توسط ترکیه را به عنوان یک نمونه مثال زد.

یکی دیگر از موارد اختلاف دیگر در روابط آمریکا و ترکیه موضوع بانک ترکیه‌ای «هالک» است. این بانک در سال ۲۰۱۹ به خاطر متهم شدن به مشارکت در یک دسیسه چند میلیارد دلاری به منظور فرار از تحریم‌ها علیه ایران و از بابت اتهاماتی همچون تقلب، پولشویی و نقض تحریم‌ها با کیفرخواست روبه‌رو شد.

اردوغان بیان داشت ترکیه اتهامات علیه این بانک را نادرست دانسته و در حال مذاکرات به منظور محافظت از آن در برابر «مجازات‌های ناعادلانه» است.

او گفت: «امید ما این است که به یک نتیجه عادلانه که کاملا مطابق با قوانین باشد، برسیم.»

ترکیه سومین خریدار بزرگ نفت خام روسیه محسوب می‌شود و در ماه سپتامبر از سوی دولت ترامپ تحت فشار قرار گرفت تا واردات نفت خود از مسکو را کاهش دهد.

بعد از آنکه ایالات متحده اواخر سال گذشته میلادی ۲ شرکت تولیدکننده اصلی نفت روسیه را تحریم کرد پالایشگاه‌های ترکیه نیز شروع به کاستن از خریدشان از روسیه کردند.

آنکارا همچنین در تلاش برای راضی کردن ایالات متحده دست به تغییر راهبرد گازی خود زده و بر گاز ال.ان.جی آمریکا تمرکز کرده و گفته که قصد سرمایه‌گذاری در میادین نفتی و گازی ایالات متحده را دارد.

اردوغان در مصاحبه گفت: «ما به میزان چشمگیری تامین گاز ال.ان.جی به طور ویژه از ایالات متحده را افزایش داده‌ایم و واشنگتن اکنون جایگاه برجسته‌ای در داخل زنجیره تامین ترکیه دارد.»

رئیس جمهور ترکیه خاطرنشان کرد: «موضع ترکیه بسیار روشن است: ما بر طبق منافع ملی خود و امنیت انرژی خود عمل می‌کنیم. ما به عنوان کشوری که برای تامین بخش چشمگیری از نیازهای هیدروکربنی خود متکی به واردات است باید یک رویکرد محتاطانه و متوازن را در همه موضوعاتی که ممکن است بر امنیت انرژی ما تاثیر بگذارند، اتخاذ کنیم.»

به نوشته بلومبرگ از زمانی که جنگ اوکراین در سال ۲۰۲۲ شروع شده کار ترکیه برای توازن برقرار کردن در نزدیکی به روسیه و ناتو هر چه دشوارتر شده است. اردوغان از تحریم مسکو امتناع کرده اما در عین حال توانایی روسیه در ارسال شناورهای نظامی خود به دریای سیاه از طریق تنگه بُسفُر را محدود ساخته و برای اوکراین نیز تسلیحات ارسال کرده است.

اردوغان گفت: «ترکیه به لطف توانایی خود در خارج نگه داشتن خود از جنگ به عنوان میزبانی احتمالی مذاکرات صلح آینده مطرح بوده و می‌تواند از برنامه‌ها برای نظارت بر هر گونه آتش‌بس بین طرف‌های این درگیری پشتیبانی کند.»

او ادامه داد: «ترکیه به عنوان تنها بازیگری که هم می‌تواند مستقیما با پوتین و هم با ولودیمیر زلنسکی، رئیس جمهور اوکراین گفت‌وگو داشته باشد، مطرح است. ما درهایمان را به روی همه باز نگه می‌داریم. من عزم خودم را به صراحت در موقعیت‌های مختلف به رهبران هر ۲ کشور اعلام کرده‌ام.»

اردوغان همچنین در ارتباط موضوع آتش‌بس در جنگ غزه نیز گفت طرح استقرار به اصطلاح «نیروی ثبات بین‌المللی» در نوار غزه بدون مشارکت ترکیه بعید است که مشروعیتی کسب کند.

او عنوان کرد: «ما به دلیل روابط تاریخی عمیق خود با طرف فلسطینی، به دلیل مجاری امنیتی و دیپلماسی که در گذشته با اسرائیل اجرا کرده‌ایم و نفوذ منطقه‌ای خود به عنوان یک کشور عضو ناتو جایگاهی کلیدی برای چنین ماموریتی داریم. اراده سیاسی ما روشن است. ما آماده پذیرش هر گونه مسؤولیتی در راستای برقراری صلح پایدار در غزه هستیم.»