پیش‌بینی قیمت دلار در هفته دوم اسفند؛ آیا بازار ارز ریسک جنگ را پیش‌خور کرده است؟

پویان مظفری کارشناس بازارهای مالی در گفت‌وگو با اعتمادآنلاین با ارزیابی روند قیمت‌ها در بازار ارز، گفت: بررسی تحولات بازار نشان می‌دهد که دلار از ابتدای آبان‌ماه وارد یک فاز کف‌سازی شد و از اواسط همان ماه، روندی صعودی اما آرام و پیوسته را آغاز کرد. در آن مقطع، قیمت دلار در محدوده ۱۰۸ هزار تومان قرار داشت و به‌تدریج و با افزایش‌های محدود روزانه، تا اواسط دی‌ماه به محدوده ۱۴۰ تا ۱۴۵ هزار تومان رسید.

وی افزود: این موج صعودی نخست، تا حد زیادی ریشه‌های اقتصادی داشت. دلار ۱۰۵ تا ۱۰۸ هزار تومانی عملاً ارزان ارزیابی می‌شد و عواملی مانند پیچیده‌تر شدن صادرات نفت، مشکلات نقل‌وانتقال و برخی محدودیت‌های بیرونی، زمینه‌ساز رشد قیمت شدند. به همین دلیل، افزایش نرخ تا محدوده ۱۴۰ تا ۱۴۵ هزار تومان را می‌توان یک موج اقتصادی تلقی کرد.

این کارشناس بازارهای مالی با اشاره به تحولات بعدی بازار اظهار داشت: پس از تثبیت نسبی قیمت در این محدوده، همزمان با آغاز اعتراضات، سپس فروکش کردن آن‌ها و در ادامه تشدید تهدیدهای نظامی، به‌ویژه با اظهارات آمریکا و اعزام ناوهای نظامی، بازار وارد فاز جدیدی شد. در این شرایط، دلار که در ابتدای بهمن‌ماه تا کف حدود ۱۳۸ تا ۱۴۰ هزار تومان عقب‌نشینی کرده بود، طی دو تا سه روز کاری و حوالی دهم بهمن، به محدوده ۱۶۳ تا ۱۶۴ هزار تومان رسید و در حال حاضر نیز در همین سطوح در نوسان است.

مظفری ادامه داد: موج اخیر افزایش قیمت، بیش از آنکه ریشه اقتصادی داشته باشد، ناشی از عوامل روانی و سیاسی بود. در این مقطع، فعالان خرد اقتصادی و آنچه در بازار به «دلارهای خانگی» معروف است، با نگرانی و وحشت از آینده، اقدام به خرید و انباشت ارز کردند و همین رفتار، قیمت را به سطوح کنونی رساند.

وی با تأکید بر لزوم تفکیک دلایل هر موج قیمتی در بازار ارز گفت: برای تحلیل درست دلار باید دید هر حرکت صعودی یا نزولی ناشی از چه عاملی بوده؛ اقتصادی، سیاسی-نظامی یا اجتماعی. به نظر می‌رسد قیمت‌های فعلی، تا حدی سناریوی درگیری محدود نظامی را در خود پیش‌خور کرده‌اند. یعنی اگر تنشی محدود میان ایران و آمریکا یا حتی ایران و اسرائیل رخ دهد، بازار تا حدودی این ریسک را در قیمت‌های فعلی لحاظ کرده است.

این کارشناس بازارهای مالی تصریح کرد: برای آنکه دلار بتواند به‌صورت معنادار از سطوح فعلی بالاتر برود، نیاز به شرایطی بسیار حادتر وجود دارد؛ مانند درگیری نظامی گسترده، توقف کامل صادرات نفت ایران یا تشدید و تداوم محاصره‌های دریایی. بدون بروز چنین سناریوهایی، جهش‌های سنگین‌تر چندان محتمل نیست.

مظفری در ادامه به نقش مذاکرات اشاره کرد و گفت: در صورت انجام مذاکرات و پیشرفت مثبت آن‌ها، چه در دور فعلی و چه در دورهای بعدی، می‌توان انتظار داشت که فشار کاهشی بر بازار ارز وارد شود. با این حال، یک نگرانی مهم همچنان در ذهن فعالان اقتصادی وجود دارد و آن تجربه مذاکرات قبلی است که با وجود گفت‌وگوها، در نهایت به حمله نظامی علیه ایران منجر شد.

وی خاطرنشان کرد: برای آنکه دلار وارد مسیر کاهشی شود و در مقابل، بازارهایی مانند بورس امکان رشد پیدا کنند، باید این برآورد در بازار شکل بگیرد که ریسک جدی درگیری نظامی از بین رفته است. به بیان دیگر، صرف مذاکره کافی نیست، بلکه دامنه و کیفیت مثبت بودن مذاکرات اهمیت اساسی دارد. اگر نتایج مذاکرات محدود و کم‌اثر باشد، فضای مثبتی در بازارها شکل نخواهد گرفت، اما اگر این تصور تقویت شود که خطر درگیری نظامی عملاً رفع شده، آنگاه می‌توان انتظار داشت که دلار به سمت کاهش قیمت حرکت کند.