اعتمادآنلاین بررسی می کند؛
پشت پرده بولتن های محرمانه
در تعریف و تشرح کلمه بولتن محرمانه می توان گفت که"بولتن محرمانه یک مجله پکیج شده مطالب درون سازمانی است که گستره توزیع آن ، داخل سازمان بوده و ابعاد آن بیشتر جنبه های خبری از نوع محرمانه، اطلاع رسانی و تحلیلی است .
اعتماد آنلاین/مجتبی حسینی: در جامعه سیاسی ایران،خیلی ازحرف ها را راحت و بی پرده نمی توان گفت و خیلی از واقعیات را در جلوتر کارگزاران و بازیگران سیاسی نمی توان کشف کرد.هرچند در این میان هستند کسانی که بی پرده،گلایه ها و کنایه های خود را بر زبان می آورند اما هنوز که هنوز است نگاه قالب و غالب موجود در سپهر سیاسی ایران باید با رمز و اشاره و در لفافه سخن گفت.مبهم ترین کلمات و واژه ها را این روزها در کلام علنی بازیگران سیاسی و مدیران اجرایی دیده و شنیده می شود.تندترین و جدیترین حرفهایی که قبای محافظه کاری بر تن دارد و برای فهمش گویی باید به نخبگان رمزگشایی مراجعه کرد.
میدان سیاست ایران پر است از ابهام و ایهام ها و همین کار را برای تحلیل گران سیاسی جهت آنالیز،دسته بندی ، نتیجه گیری و آینده پژوهی ،سخت می کند.امروز کمتر سیاستمدار و تحلیل گری را می توان یافت که از لابلای اخبار رسمی وعلنی بتواند آینده تحولات سیاسی را پیش بینی کند و گمانه و فرضیه ای نزدیک به واقعیت طرح کند.شاید پروژه نظر سنجی در بزنگاه های انتخاباتی راه حلی باشد که جناح های سیاسی جهت دریافت میزان محبوبیت و مقبولیت عمومی و اجتماعی خود از آن بهره می برند اما چند سالی است که همزمان با تولد رفتارهای ناصواب در جامعه سیاسی ایران ،این تشکل های سیاسی را بر آن داشته تا راه حلی دیگر را برای مهندسی افکار و اذهان هواداران سیاسی شان و "دستکاری احساسی" خواص سیاسی همسوی خود و یا بیطرف انتخاب و اتخاذ کنند؛"بولتن های محرمانه."
همین است که امروز کمتر حزب سیاسی به ویژه احزاب اصولگرا را می توان نام برد که جدای از رسانه های رسمی مکتوب و غیر مکتوب برای مخاطبان اجتماعی خوداقدام به تدوین ،تنظیم و توزیع بولتن محرمانه در درون سازمان سیاسی خود نکند.در حال حاضر حزب موتلفه اسلامی،جمعیت ایثارگران،جامعه اسلامی مهندسین،جامعه روحانیت مبارز،جامعه مدرسین حوزه علمیه قم،موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی، جبهه پایداری، جمعیت رهپویان انقلاب اسلامی بولتن محرمانه و یا خبرنامه محرمانه دارند.
این در حالی است که این تشکل های سیاسی صاحب رسانه های مکتوب و غیرمکتوب هستند و از پشتیبانی رسانه های همسوی خود بهره می برند.از سوی دیگر امروزشاید کمتر کسی باشد که فریاد پر گلایه مقامات ارشد نظام را از بولتن های محرمانه و بولتن نویس ها رانشنیده باشد واز آنها بی خبر باشد.بر این اساس باید پاسخی برای این پرسش ها یافت که:
1/ بولتن خبری محرمانه متشکل از چه نوع اخبار وگزارش ها یی است؟
2/ چه کسانی مسئولیت تنظیم و تدوین این بولتن ها را در احزاب و گروههای سیاسی بر عهده دارند؟
3/ منابع اصلی و آبشخور تحلیلی این بولتن ها چیست و کجاست؟
4/ چرا احزاب و گروههای سیاسی به تهیه بولتن محرمانه اقدام می کنند؟
5/ علل شباهت ها و قرابت های محتوایی بولتن های محرمانه چیست؟
6/ چه کسانی و گروههایی سوژه دایمی این بولتن های محرمانه هستند؟
7/ بولتن نویسی نشانه فقدان چه کمی ها و کاستی هایی در فضای سیاسی ایران است؟
8)/ آیا تولید بولتن محرمانه از سوی احزاب و گروههای سیاسی قانونی است؟
9/ علل علاقه مندی تحلیل گران وکنشگران سیاسی و برخی مدیران کشور به مطالعه خبرهای محرمانه منتشر شده در این گونه بولتن ها چیست؟
10/ ضریب مهندسی افکار عمومی و شست و شوی مغزی مخاطبان بولتن های محرمانه چقدر است؟
11/تفاوت بولتن های محرمانه نهادهای امنیتی و حکومتی با بولتن های احزابو گروههای سیاسی چیست؟
12/ اهداف و مقاصد بولتن نویس ها چیست؟
13/ چگونه و با استفاده از چه مدل و الگویی می توان اهداف بولتن هایمحرمانه را خنثی کرد؟
14)/ آیا سیستم های امنیتی و به ویژه وزارت اطلاعات باید با پدیده بولتنسازی مقابله کنند؟
15/ بولتن های محرمانه آیا امنیت ملی و وفاق ملی را تقویت می کند یا آنکه کارکردی واگرایانه میان احزاب و مسئولان دارد؟
ریخت شناسی بولتن های محرمانه
در تعریف و تشرح کلمه بولتن محرمانه می توان گفت که"بولتن محرمانه یک مجله پکیج شده مطالب درون سازمانی است که گستره توزیع آن ، داخل سازمان بوده و ابعاد آن بیشتر جنبه های خبری از نوع محرمانه، اطلاع رسانی و تحلیلی است .بولتن های محرمانه به واسطه اهداف کارفرمایان آن به دنبال کسب اخبار محرمانه از رقبای سیاسی در تمامی حوزه ها،آنالیز این اخبارو در نتیجه تهیه برآورد از وضعیت و موقعیت این رقبای سیاسی است.این بولتن ها به این جهت محرمانه نامیده می شوند که یک یا دو لایه عمیق تر از اخبار سفید (اخبار رسمی منتشر شده در فضای رسانه های رسمی) هستند .به دست آوردن اخبار محرمانه از رقیب سیاسی همچون جاسوسی در جنگ به ابزار و لوازمی نیاز دارد که مشخص نیست احزاب و گروه های سیاسی ای که اقدام به انتشار این گونه اخبار و گزارش ها در بولتن های محرمانه خودمی کنند از چه روش ها و بهره گیری از چه ابزاری این اخبار را بدست می آورند.
هرچند با مطالعه این بولتن های محرمانه مشخص می شود که بخش های اعظمی از اخبار منتشر و منعکس شده بیش از آنکه مولفه ها و پارامترهای خبری را داشته باشد،گمانه زنی سیاسی است اما خبرهایی در این بولتن ها نیز منتشر می شود که به دست آوردن این اخبار به ابزار ویژه و دسترسی های خاص نیاز دارد.ابزار ویژه و دسترسی های خاصی که تنها می تواند به دلیل رسالت قانونی و حرفه ای در اختیار نهادهای امنیتی باشد.بر این اساس به اختصار باید گفت که دو نوع بولتن محرمانه در فضای سیاسی کشور منتشر می شود؛
1)بولتن محرمانه نهادهای دولتی و حاکمیتی: این قبیل بولتن ها از سوی نهادهای امنیتی ،نظامی و انتظامی منتشر شده و در اختیار مدیران و مسئولان حاکمیتی جهت آگاهی از فعل و انفعالات مهم داخلی و خارجی و رسیدن به تصمیمات کلان مدیریتی،قرار می گیرد.
2)بولتن های احزاب و گروه های سیاسی: این دسته از بولتن ها شباهت های خبری ویژه ای دارند تا جایی که با کنار هم قرار دادن آنها می توان به این نتیجه رسید که از منابعی مشترک تغذیه خبری می شوند. بیشتر اخبار و گزارش های بولتن های محرمانه احزاب اصولگرا در حال حاضر مرتبط با فعالیت اصلاح طلبان و دولت یازدهم است.معاونت سیاسی و یا دفاتر سیاسی احزاب سیاسی اصولگرا معمولا مسئولیت تهیه و تنظیم این بولتن ها را بر عهده دارند که البته طرح پرسش ازاین افراد خالی از لطف نیست که ؛"این خبرها را از کجا می آورید؟"
بولتن های محرمانه و مهندسی میدان سیاست
بولتن های خبری-تحلیلی محرمانه ،بد یا خوب رسانه هایی با کار ویژه های خاص و مخاطبان خاص بشمار می آیند.از همین رو همچون دیگر رسانه ها می توانند کارکردی "بحران ساز"یا بحران زدا" داشته باشند.با توجه به ریخت و جنس اخبار و تحلیل های ارائه شده در بولتن های محرمانمه مشخص است که آنها هدفی بجز جهت دهی و مهندسی افکار مخاطبان ویژه و همچنین وابسته کردن خبری-اطلاعاتی مدیران و نخبگان اثرگذار به خود ندارند.
چرا که کمتر کسی است که نداند در عصر انفجار اطلاعات و در دنیای امروز،"اطلاعات محرمانه"و "اخبار ویژه" قابلیت گسترده ای در مهندسی افکار و اذهان نخبگان سیاسی و مدیران نظام های سیاسی دارد.از همین جهت امروز کارگردانان سریال بولتن نویسی می دانند که برای تسلط بر فضای سیاسی و مدیریتی کشور کافی است تا مختصات فکری نخبگان و کارگزاران دولتی را توسط داده های خبری جهت دار تسخیر کنند و منظومه فکری اینان را بسازند.از همین جهت بولتن نویسی در کنار جنگ رسانه ای-تبلیغاتی در مقام راهبردی ویژه از سوی جریان ها و گروه های سیاسی بی موقعیت اجتماعی و محبوبیت عمومی برای تاثیرگذاری بر افکار خواص سیاسی کشور و فشار به جریان ها و افراد جناح رقیب اتخاذ و انتخاب شده است.بسته بندی های خبری در این بولتن ها بگونه ای است که می تواند حتی عناصر بی طرف میدان سیاست را پس از مطالعه مستمر و ادامه دار نسبت به یک پدیده،یک فرد و یا یک گروه سیاسی به واکنش وادارد در حالی که شاید این موضع گیری منبعث شده از مطالعه این بولتن ها از پای بست اشتباه و نادرست باشد.
همین است که سونامی تولید اخبار محرمانه از سوی برخی احزاب و گروههای سیاسی با این اهداف دنبال می شود.این چنین است که اگر بولتنهای محرمانه نهادهای امنیتی-نظامی در راستای کمک به تصمیم گیری مدیران کشور تنظیم و ارائه می شود،بولتن های محرمانه احزاب کارکردی حزبی و جناحی دارد که با گمانه زنی ها و خبرسازی های جهت دار هر چه بیشتر به افزایش شکاف ها و اختلافات میان بازیگران سیاسی جناحین سیاسی کشور منتهی می شود.
علل علاقه مندی به مطالعه خبرهای محرمانه
اگر برخی تشکل های سیاسی با تولید و توزیع بولتن های محرمانه به دنبال مهندسی افکار عمومی و پردازش منظومه فکری نخبگان و مدیران اثرگذار کشور هستند باید پاسخی برای این یافت که؛پشت پرده علاقه کنشگران و نخبگان برای مطالعه خبرهای محرمانه چیست؟به واقع نمودار عرضه و تقاضا در بازار خبر همچون دیگر بازارهای اقتصادی است.اگر تقاضا و نیازی برای در دسترس گرفتن این قبیل بولتن ها و اخبار نباشد تولیدکنندگان این بولتن ها با بحران هدف و مقصد مواجه می شوند.اما شاید از یک سو برخی انسدادها ، محدودیت ها و عدم گردش آزاد اطلاعات در جامعه سیاسی و رسانه ای کشور و از سوی دیگر پیشینه تاریخی علاقه ایرانیان به آگاهی داشتن از محرمانه های دیگری باعث شده تا بازار اخبار محرمانه در ایران همواره،بازاری گرم و پر مشتری باشد.این نیاز، بهترین فرصت را برای تولید کنندگان بولتن های محرمانه جهت در اختیار گرفتن ذهن و فکر مشترکین اثرگذار میدان سیاست در ایران فراهم می آورد تا هر چه راحت تر به اهداف و مقاصد خود دست یابند.بی تردید وجود محدودیت ها در آگاهسازی افکار عمومی توسط رسانه ای آزاد و تثبیت کلبی مسلکی در جامعه سیاسی منجر به آن شده تا اخبار و گزارش هایی که می تواند در رسانه ها منتشر شود در بولتن های خبری آن هم با نیت ها و قصو غرض ها قرار بگیرد.
روش های مقابله با بولتن نویسی ها
اگرچه بی خبری و نبود اطلاعات صحیح یکی از مخرب ترین عامل های برهم زننده آرامش جامعه و ایجاد بحران محسوب می شود اما تولید اخبار و ارائه اطلاعات محرمانه افسارگسیخته و تهی از واقعیت در بولتن های خبری محرمانه و کانال های خبری مجازی برای با امروز یکی از جدیترین بحران های موجود در جامعه سیاسی است.از همین رو دولت و به ویژه وزارت اطلاعات و سازمان های موازی اطلاعاتی ملی می تواند در اولین گام با فراخوان مدیران احزابی که اقدام به تهیه بولتن های محرمانه می کنند از آنها بخواهد که منابع اخبار و گزارش ها ، گستره توزیع و اسامی مشترکان دائم بولتن های خود را دراختیار این مراجع قرار دهند.معرفی بولتن نویسان به افکار عمومی و معرفی شناسنامه آنان در حال حاضر خواست عمومی جامعه است.چرا که در صورت عدمافشای منابع اخبار محرمانه این بولتن ها و استمرار تولید بسته های خبریپرشایعه نباید کاهش ضریب بحران ، عدم افزایش اختلافات سیاسی میان جناحین و پایان جنگ روانی را در میدان سیاست داشت.
نظر رهبر انقلاب در مورد بولتن های محرمانه
رهبر معظم انقلاب در پاسخ به استفتای خبرگزاری حیات،نظر خود را در خصوص بولتن های خبری برخی از احزاب سیاسی که اقدام به انتشار برخی شنیده های اثبات نشده به اسم اخبار محرمانه می کنند، اعلام فرمودند.
متن سؤال و نیز پاسخ معظم له به شرح زیر است:
*سوال: محضر مبارک
حضرت آیت الله خامنه ای دامت برکاته
سلام علیکم
بضی از احزاب و جمعیت های سیاسی اقدام به چاپ بولتن های خبری محرمانه برای اعضا و طرفداران خود می کنند، این بولتن های خبری پر است ازاتهامات و شنیده های غیر اثبات شده پیرامون شخصیت های حقیقی و حقوقی وجه شرعی تهیه، چاپ، توزیع و مطالعه این بولتن هاچیست؟
ادعیه و عنایات خاصه حضرت حجت (عج) پشتیبان شماباد.
التماس دعا
پاسخ رهبر انقلاب:
بسمه تعالی
سلام علیکم و رحمة الله و برکاته
در هر صورت تهمت از گناهان بزرگ است و توبه جدی و واقعی از آن لازم است.
موفق و مؤید باشید
دیدگاه تان را بنویسید