روایت محمدرضا باهنر از فراز و فرودهای زندگیاش در گفتوگو با «اعتماد»:
هاشمی قویترین رییس مجلس بود/با رییسدولت اصلاحات به خاطر شهردار شدن احمدی نژاد دعوا کردم/اگر محصورین محاکمه شوند، طرفداران محاکمه قطعا پشیمان میشوند
در مجلس هفتم، اگر میخواستم رییس بشوم میتوانستم؛ این را همه میدانند/با آقای احمدینژاد ٢٠ سال سابقه کار سیاسی مشترک داشتیم/میگویند چرا حصر را برنمیدارید، من سوالی میکنم از کجا معلوم که آقایان سران فتنه وقتی آمدند بیرون دوباره کنفرانس خبری نگذارند و بیانیه ندهند؟!
اعتمادآنلاین- باهنر گفت: درست است که احمدی نژاد عضو جامعه مهندسین بود و من هم برای شهردار شدنش تلاش و مذاکره کرده بودم ولی در انتخابات ریاستجمهوری من رییس ستاد آقای لاریجانی بودم؛ یعنی میخواهم بگویم ما در این قضایا، مسائل مملکت را سر رفاقت و دوستی و خاله بازی فدا نمیکنیم.
شهید باهنر چند سال از شما بزرگتر بودند؟
١٨ سال. دقیقا وقتی من به دنیا آمدم، ایشان از کرمان رفت به قم. اتفاقا سوال خوبی پرسیدید، جالب است بدانید من در طول ١٨ سال تحصیلم تا پایان دیپلم، ایشان را خیلی کم میدیدم چون شهید باهنر هردوسالی یکبار، ١٠ روزی میآمد کرمان؛ بنابراین من تا قبل از ورود به دانشگاه، مجموعا دو ماه بیشتر با ایشان نبودم. در دوران دانشگاه ولی دیگر منزل ایشان اقامت داشتم.
خاطرهای، عکسی، روایتی هم از آن دو ماه ثبت شده است؟
شاید تعجب کنید ولی من بعد از شهادت ایشان تازه متوجه شدم که حتی یک عکس هم با شهید باهنر ندارم.
آن موقع هنوز برایتان آستین بالا نزده بودند؟
وارد مرحله شناسایی شده بودیم.
یعنی چه؟
یعنی دنبال یک مورد فرد خوب و مناسب بودیم. در تهران، یکی از آشناهای همسر شهید باهنر را به من معرفی کردند. با هم مذاکره و صحبت کردیم و به تفاهم رسیدیم. اما جلسه آخر ایشان یک سوالی کرد و گفت شما وقتی ازدواج کردید کجا میخواهید زندگی کنید. گفتم خب معلوم است، میروم کرمان. ایشان گفت همه بچههای کرمان آمدهاند تهران، آن وقت تو میخواهی بروی کرمان؟!
بالاخره معاملهتان شد یا نه؟
نه دیگر؛ سر این قضیه تفاهم نشد و من به کرمان رفتم و آنجا با یک خانم دیگر ازدواج کردم. بعد از ازدواج زن و شوهرها اصولا با هم شوخی میکنند، به همسرم گفتم تو بهتر از من نصیبت نمیشد!
و جواب ایشان؟
ایشان هم دقیقا همین را گفت. [میخندد] گفتم قبل از من خواستگاری، چیزی هم داشتی؟! گفت بله، من در تهران درسم که تمام شد، آقای مهندسی به خواستگاریام آمد و با هم به تفاهم رسیدیم. وقتی پرسیدم کجا میخواهی زندگی کنی، گفت همین تهران. گفتم ولی من کرمانی هستم و میخواهم در کرمان باشم. خلاصه ماجرایمان در قضیه ازدواج و تهران و کرمان شبیه به هم بود.
ولی بالاخره هر دو آمدید تهران.
بله دیگر دوسالی که از ازدواجمان گذشته بود، یعنی سال ٦٠ مجبور شدیم بیاییم تهران.
دوران دانشجویی، خودتان کسی را در بین همدانشگاهیها برای ازدواج زیرنظر نداشتید؟
نخیر؛ من میگفتم تا فارغالتحصیل نشوم، ازدواج نمیکنم. آن موقع هم، معذرت میخواهم، دخترهای میانه حال کم بودند؛ یا کلا بیحجاب بودند و دنبال دوست و رفیق که تیپ و فرهنگشان به ما نمیخورد یا خیلی محدود و مذهبی. آنهایی که مذهبی بودند، مذهبی صرف نبودند، خیلی انقلابی بودند.
شما مورد دوم را نمیپسندید؟
بحث خوش آمدن یا نیامدن نبود. ببینید، انقلابیهای آن موقع مثل امروز نبودند؛ اهل مبارزه و دستگیر شدن و اینها بودند. یعنی این خطرات در زندگیهای پسرها و دخترهای مذهبی بود. ولی به طور کلی، همتیپهای شخصیتی ما چون جوانیشان با روزهای اوج گرفتن انقلاب مصادف شده بود، خیلیها قید ازدواج را میزدند.
ولی خب شما از آن دسته نبودید که قید ازدواج را بزنید!
من هم تیر٥٨ ازدواج کردم؛ یعنی بعد از اینکه انقلاب پیروز شد، احساس کردیم خب کار و رسالتمان را انجام دادهایم و حالا میتوانیم ازدواج کنیم.
آقای مهندس! شما جوانی هم کردید؟
جوانی؟ زیاد نه.
چرا؟
برایتان تعریف کردم که روزگارم چگونه میگذشت؛ فرصت جوانی کردن نبود.
جوانی کردن یعنی چه؟
جوانی کردن یعنی شنگول بودن، خوش بودن. البته کارهای بیربط زیاد میکردیم.
مثلا؟
برای نمونه، خب ما رشته معماری بودیم و پروژههایمان خیلی پرکار بود به همین خاطر بعضی شبها، مجبور میشدیم با همکلاسیها در دانشگاه بمانیم. آنجا خوابگاهی نبود و مجبور بودیم در دانشکده بمانیم. یادم هست شبی بود که یک پروژه خیلی سنگین را باید فردایش تحویل میدادیم. ١٠ تا ١٥ نفر بودیم و تا ساعت ٩ شب کار کردیم. همیشه اغلب میرفتیم همان نارمک ساندویچی چیزی میخوردیم. اما آن شب یکی از بچهها پیکان قراضهای داشت، گفتیم برویم کرج شام بخوریم. این شام خوردن دو ساعت طول کشید و به تکمیل پروژهها نرسیدیم و مجبور شدیم فردا نیمهتمام تحویل دهیم! از این کارهای این تیپی. البته یک دوره خارج از کشور هم رفتم که خیلی خوب بود و دیگر چنین فرصتی نصیبم نشد. دانشگاه اردویی علمی- سیاحتی گذاشت. بچههای رشته معماری اردویشان به اروپا افتاده بود و مدتش هم یک ماه بود.
با هزینه دانشگاه؟
نصف پولش را دانشگاه قبول کرد و نصف پولش را خودمان باید میدادیم. خرج سفر ١٠ هزارتومان میشد. من هم که دیگر برای خودم درآمد داشتم و از این لحاظ اوکی بودم. از چهارکشور اروپایی بازدید کردیم: انگلیس، آلمان ، اسپانیا و ایتالیا. مثلا ما تاریخ هنر ١ و ٢ داشتیم و تاریخ هنر ٢ ما که سه واحد بود فقط در رم درس داده میشد. استاد یک ترم درس میداد و بعد هم امتحان میگرفت که البته اصلا کتبی نبود. مثلا فرض کنید هزار تا اسلاید را به ما درس داده بود، بعد سر امتحان، به طور اتفاقی یکی از این اسلایدها را روی دیوار میانداخت و از بچهها میخواست که توضیح بدهند.
نخستین سفر خارجیتان بود دیگر؟
جالب است بدانید من آن سفر را در خاطراتم هم نوشتهام: سفر اروپا هم نخستین اردوی سیاحتی من بود و هم نخستین باری بود که سوار هواپیما میشدم. تا آن روز، در عمرم سوار هواپیما نشده بودم و نمیدانستم چی به چی هست؛ هیجانات خیلی بالا بود. البته در بچگی گاهی تخس بازی هم درآوردم. امیدوارم بچههای امروز یاد نگیرند. پاییز و زمستان در کرمان خیلی هوا زود سرد میشد. در مدرسه ما بخاریهای زغالی نصب کرده بودند و دولت، زغالسنگها را سهمیهای کرده بود. آذر خیلی هوا سرد شد؛ طوری که نمیتوانستیم داخل کلاس برویم. هرچقدر میرفتیم به مدیر مدرسه میگفتیم که ما نمیتوانیم در کلاس طاقت بیاوریم، میگفت زغالسنگ نداریم و باید اول دی بشود تا سهمیهمان را بدهند. من دیدم این طوری نمیشود. یک روز صبح با بچهها قرار گذاشتیم و زودتر رفتیم مدرسه. یکی از صندلیهای چوبی کلاس را خرد کردیم و انداختیم داخل بخاری. معلم وقتی به کلاس آمد خیلی خوشش آمد که چه کلاس گرمی! اولش کسی متوجه نشد، یکی، دو ساعت بعد همه متوجه شدند. آقای مدیر آمد و خیلی هم کنکاش کرد تا بفهمد باعث و بانی این کار چه کسی بوده ولی خب بچهها باهم متحد بودند و لو ندادند. آقای مدیر
هم گفت همه کلاس با هم تنبیه میشوند، باید یک هفته بروید در حیاط و در سرما درس بخوانید.
مبارزه سیاسی را از کی شروع کردید؟
قبل از انقلاب، من ٢٧، ٢٨ سال بیشتر نداشتم. خیلی درگیر انقلاب بودیم؛ دنبال مجسمه پایین کشیدن و اینها بودیم. انقلاب که پیروز شد، ١٥ نفر در کرمان بودیم که حسابی کاری بودند. من خودم خیلی از نهادهای انقلابی را راه انداختم. نخستین کار این بود که یک کمیته تشکیل دادم: کمیته مبارزه با گران فروشی مثلا. بعد کمیته انتظامات را راه انداختیم که شد کمیته انقلاب. به محض اینکه حضرت امام حکم بنیاد مسکن را دادند، رفتیم آنجا. شهید باهنر در شورای انقلاب بود؛ یعنی وزیر نبود و ما هنوز به ایشان دسترسی داشتیم. هنوز تابستان نشده بود، یادم هست پیشنهاد را دادم که بچههای دانشگاه و دانشآموزان تابستانها بیکار هستند و خوب است که اردوهایی را راه بیندازیم تا اینها بروند در روستاها به مردم کمک بکنند. بودجه نداشتیم و مشکل را با شهید باهنر در میان گذاشتیم. ایشان بودجهای دولتی برای ما جور کرد. فکر میکنم حدودا یک میلیون تومان در آن کار به ما کمک کرد. تیرماه، اردوهای جهادی را راه انداختیم و حضرت امام هم در همان ماه حکم تاسیس جهاد سازندگی را صادر کردند؛ یعنی قبل از اینکه جهاد سازندگی در کشور ایجاد شود، ما اردوهای جهادی را راه انداخته و به
نوعی پیشتاز بودیم.
نخستین سمت دولتیتان چه بود؟
یک آقایی بود که در دوران مدرسه ناظم مدرسه ما بود. بعضی وقتها هم کتکم میزد. وقتی دیر میرفتم کف دستم را میگرفتم و او با چوب یا شلاق میزد؛ هنوز دردش یادم هست. ایشان شد استاندار کرمان. به من پیشنهاد کرد که بروم معاون سیاسی استاندار بشوم. پذیرفتم و این در حقیقت نخستین پست رسمی و دولتی من بود.
و بعد از معاونت سیاسی استانداری؟
حدودا یک سال آنجا بودم. بعد از آن دیگر ماجراهای هفت تیر و هشت شهریور پیش آمد. حزب جمهوری در تهران میخواستند کنگره برگزار کنند. حضرت آیتالله خامنهای آن موقع، دبیرکل حزب بودند و آقای هاشمی و مهندس موسوی، آقای طبرسی و همه شخصیتهای مهم انقلاب هم قرار بود در آن کنگره حضور داشته باشند. جریانات هفت تیر و هشت شهریور ما را خیلی نگران کرده بود و تامین امنیت کنگره یکی از دغدغههای مهم محسوب میشد، چون میگفتیم اگر خدایی ناکرده اتفاقی بیفتد، ناگوار خواهد بود. خلاصه من زن و بچه را رها کردم و آمدم تهران؛ نخستین فرزندم تازه اسفند سال ٦٠ به دنیا آمده بود.
همسرتان اعتراض نکردند که کجا میخواهی بروی یا چرا میخواهی بروی؟
چرا؛ خیلی هم سوال و جواب کرد ولی خب من چاره دیگری نداشتم. یکتنه آمدم تهران تا کمکی بکنم. البته مسائل امنیتی را هم به لحاظ تخصصی خیلی نمیدانستم ولی خب گفتم میرویم از سپاه و بقیه کمک میگیریم.
شما مسوول حفاظت بودید؟
تقریبا؛ البته حالا اینها میماند برای خاطرات مفصلی که باید بگویم. این را خلاصه میگویم. در روزهایی که داشتیم برای برگزاری کنگره آماده میشدیم، یک شب قبل از مراسم، در ستاد مرکزی خبر دادند که آقای خامنهای دارند برای بازدید میآیند. ایشان آن موقع هم رییسجمهور بودند و هم مدیرکل حزب. وقتی ایشان آمدند، من گزارشی از وضعیت امنیتی و اطلاعات دبیرخانهای را در اختیارشان گذاشتم و همچنین تعداد افرادی که برای نامزدی ثبتنام کرده بودند. آن زمان، ٣٠ نفر میتوانستند از طریق رایگیری به شورای مرکزی راه پیدا کنند. نزدیک به ١٠٠ نفر از مناطق گوناگون نامزد شده بودند. اسامی را که دیدند، گفتند باهنر چرا خودت اسم ننوشتی، گفتم من قرار نیست ثبت نام کنم، من فقط آمدهام تهران تا کنگره را برگزار کنم و برگردم. ایشان گفتند نه، حتما نامنویسی کن.
چون با شهید باهنر برادر بودید، ایشان شما را میشناختند یا شخصا هم آشنایی داشتند؟
نه دیگر؛ چون برادر شهید باهنر بودم. همه به همین دلیل مرا میشناختند.
به حرفشان گوش دادید؟
راستش خیلی جدی نگرفتم. یک ساعت بعد از رفتن ایشان، آقای هاشمی آمد. ایشان هم عضو شورای موسس حزب بود. آقای هاشمی هم وقتی لیست را دید، همان حرف آقای خامنهای را تکرار کرد.
این همه اصرار برای ثبتنام شما چه بود؟
برای خودم هم عجیب بود. من اول فکر کردم که آنها از قبل با هم تفاهم کردهاند، ولی بعدها متوجه شدم دلیلش این بود که چون محمدجواد باهنر شهید شده بود، آنها علاقه داشتند که اسم باهنر در حزب زنده بماند. چون فرد دیگری نبود، به من میگفتند بیا ثبت نام کن.
و بالاخره چه کسی پیروز شد؟
حرف آنها به کرسی نشست. سرانجام ثبت نام کردم و از بین ٢٠٠، ٣٠٠ نامزد، من هم به شورای ٣٠ نفره مرکزی راه پیدا کردم. همه این افراد از شخصیتهای شناخته شده و مهم بودند، به جز بنده.
در واقع از رانت شهید باهنر استفاده کرده بودید؟
نمیشود گفت رانت، ولی خب همه رایهای من به خاطر ایشان بود چون هیچ کس من را نمیشناخت و سابقه چندانی هم نداشتم. دیگر مجبور شدیم خانه مان در کرمان را بفروشیم و بیاییم تهران. ایشان هم کمی غر زدند. البته این همسرم که الان دارم دربارهشان حرف میزنم به رحمت خدا رفتهاند.
چطور راضی شدند؟
اتفاقا همیشه پیش خودم میگفتم چطور راضیاش کنم. گفتم خب شما که لیسانس مهندسی الکترونیک داری، بیا تهران درست را ادامه بده. بالاخره کمکم راضی شد.
و خانه و زندگی را آوردید تهران. به جز حضور در حزب، چه فعالیتی داشتید؟
انتخابات دوره دوم مجلس نزدیک بود. یک دسته کرمانی آمدند سراغ من و گفتند بیا کاندیدای مجلس بشو. یادم هست در جوابشان گفتم مگر مملکت اینقدر بیآدم شده که من باید نماینده مجلسش بشوم! خلاصه از آنها اصرار بود و از من انکار. بالاخره قبول کردم و از بافق نامزد شدم.
چرا بافق؟ چرا از همان کرمان نامزد نشدید؟
همه مثل شما برایشان سوال شده بود. چون من در بافق به دنیا آمده بودم و در آنجا شغلی نداشتم. عدهای از دوستان آنجا پرس و جو کرده و دیده بودند جای خالی باهنر در بافق است. نماینده دوره اولشان را قبول نداشتند به خاطر همین به من گفتند بیا از آنجا نامزد بشو. آقای دکتر نوحی، نمیدانم اسمش را شنیدید یا نه؛ ایشان رییس دانشگاه شهید رجایی بود و از پزشکان مشهور. ایشان هم دخیل من شد. داماد مرحوم آقای خزعلی بود و اهل بافق. بالاخره انتخاب شدم. همین حضور در حزب و مجلس باعث شد پلههای ترقی خیلی زود طی شود.
ترفیع مقام داشتید؟
خب ببینید در مجلس و همینطور در حزب، خیلیها توجهشان به من جلب شد و میگفتند فلانی آدم فعال و خوشفکری است. مثلا حضرت آقا بعد از یک سال که در حزب بودم، ریاست حزب تهران را به من واگذار کردند؛ درحالی که خیلی از اعضای شورای مرکزی بیکار بودند و میتوانستند این حکم را برای دیگران بزنند ولی خب من را انتخاب کردند. دستخطشان را هنوز هم دارم.
جایگزین چه کسی شدید؟
آقای شهیدی را میشناسید؟ قبل ترها مسوول روزنامه رسالت در قم بود. ایشان میخواستند استعفا کنند و بروند، حضرت آقا من را جایگزین همین آقای شهیدی کردند. البته قبل از آن، من در امور استانهای حزب که آقای درینجفآبادی مسوولیتش را برعهده داشتند، قائم مقام بودم. همیشه دوست داشتم پلهپله بروم بالا. حتی وقتی به مجلس رفتم هم، دوره اول خیلی کمتحرک بودم و بیشتر تلاش میکردم تا کار یاد بگیرم.
از هفت دوره نمایندگی، پنج دوره را از تهران کاندید شدید، چرا؟
خب بعد از مجلس دوم، چون من دیگر عضو شورای مرکزی حزب جمهوری اسلامی شده بودم و رییس تشکیلات تهران، اسمم را در فهرست تهران گذاشتند و گفتند بهتر است از تهران کاندید بشوی. دوره سوم و چهارم و پنجم از تهران بودم. دوره ششم که کاندیدا شدم در تهران رای نیاوردم. برای دوره هفتم دوستان توصیه کردند که رای تهران آمد، نیامد دارد و ریسکش بالاست به همین خاطر از کرمان کاندیدا شدم و رای خوبی آوردم. ولی دوره هشتم و نهم چون فضای تهران مشخص بود و میدانستیم که ریسکی ندارد، دوباره از تهران کاندیدا شدم.
محمدرضا باهنر رکورددار نمایندگی است یا رقیب هم دارد؟
در ایران سه نفر هستیم که این رکورد را داریم؛ یعنی ٢٨ سال نمایندگی. من و حاج احمد ناطق نوری و آقای عبداللهی. آقای ناطق نوری به خاطر سن و سالش دیگر نمیتوانست برای مجلس دهم ثبت نام کند ولی من و آقای عبداللهی داوطلبانه ثبت نام نکردیم. به قول جوانهای امروز، ما دو نفر ژنرال هفت ستاره هستیم.
میگفتند شما در دوران نایبرییسی مجلس، جلسات را مستبدانه اداره میکردید.
بله، درست است. چون مدیریت مجلس با مدیریت سایر قوا فرق دارد. در مجلس، رییس جلسه باید بتواند دل نمایندهها را به دست بیاورد. اما این دل به دست آوردن دو مدل است: یکی اینکه آدم خیلی در مقابلشان کوتاه بیاید و دیگر اینکه به این حس برسند که طرف آدم توانمندی است و باید حرفش را بپذیرند. یادم هست در مجلس هفتم من رییس جلسه بودم. آقای سیدمهدی طباطبایی که معلم اخلاق هستند، قبل از دستور سخنرانی داشتند. وقتی آمدند پشت تریبون گفتند ما با مجلسی روبه رو هستیم که سه رییس دارد: یکی آقای حداد است که مجلس را شاعرانه اداره میکند، یکیشان آقای ابوترابی است که متواضعانه اداره میکند و یکی هم باهنر است که مستبدانه اداره میکند. [میخندد] بعضی وقتها کاری را که روسای دیگر ظرف سه ساعت در مجلس حل و فصل میکردند، من نیم ساعته تمامش میکردم. یعنی اگر کسی میخواست تخطی بکند، کسی میخواست شوخی بکند و اینها، میگفتم کار را باید ببریم جلو، وقت این کارها نیست. در کوتاهمدت، خیلیها از دستم عصبانی میشدند ولی در دراز مدت، خیلیهایشان به من محبت داشتند. مثلا جلسات بررسی بودجه، مجلس ١٠، ١٥ روزی بهشدت در شیفتهای صبح و عصر و بعضی شبها
درگیر بود. روز آخر که میخواستیم بودجه را ببندیم، اصولا رییسها در میرفتند و جلسه را تحویل باهنر میدادند تا یک جوری مساله را تمام کند.
در ماجرای تصویب برجام، اگر شما رییس جلسه بودید، آن ٢٠ دقیقه معروف میشد چقدر؟
تصویب برجام بحثش سیاسی است. بهتر است واردش نشویم.
واقعیت دارد که همهچیز در ٢٠ دقیقه بسته شد؟
در ٢٠ دقیقه تصویب شد ولی واقعا جو رسانهای خیلی زیاد و بعضا نادرستی برایش ایجاد شد. فقط نباید زمان تصویب را دید، روی برجام و بررسی آن خیلی کار کرده بودند و دو، سه ماه درگیرش بودند.
مدیریت مستبدانه در اداره مجلس را در خانه هم داشتید؟
نه، من در خانه خیلی با بچههایم دوست هستم. چهار دختر و یک پسر دارم از همسر قبلیام دارم و خیلی با آنها رفیق هستم. همسر مرحومم برای خودش یلی بود. وقتی دوباره آمدیم تهران، درسش را ادامه داد و بعد هم دکترایش را در رشته فیزیک حالت جامد از دانشگاه انگلیس گرفت. همزمان درس میخواند، در آموزش و پرورش تدریس میکرد و سه بچه را هم بزرگ میکرد و میبرد مهدکودک و میآورد.
همسرتان هم سیاسی بودند یا...؟
حسابی! خیلی سیاسی بود و علیه اصلاحطلبان کار میکرد.
همسر دومتان چطور؟
همسر دومم عضو هیات علمی دانشگاه آزاد هستند و البته خیلی سیاسی نیستند. از ایشان هم یک پسر دارم. نوه بزرگم امسال میرود کلاس هشتم و این پسرم میرود کلاس پنجم!
چند بار تا یک قدمی رییس شدن رفتید ولی چرا هیچوقت رییس نشدید؟ نخواستید یا نشد؟
واقع قضیه این است که همیشه فکر میکردم آدم در یک مجموعه نباید خودش را جلو بیندازد. میشود عقبتر ایستاد و بر امور نفوذ داشت. برای مثال، در مجلس هفتم، اگر میخواستم رییس بشوم میتوانستم؛ این را همه میدانند. تقریبا یک ماه مانده به تشکیل مجلس هفتم، شاید با ١٦٠-١٥٠ نفر از نمایندگان منتخب، تکتک جلسه گذاشتم و برایشان دلیل و منطق آوردم که من نباید رییس بشوم و بهتر است آقای حداد رییس شوند. این کار درست برخلاف لابیگریهای مرسوم در دنیاست که طرف میرود جلسه میگذارد که بیایید به من رای بدهید.
خب دلیلتان چه بود؟
شرایط آن زمان اقتضا میکرد. میگویم که، اینها بحثهای سیاسی است و نمیخواهم فعلا واردش شوم.
در مجموع با چند تا رییس در مجلس کار کردید؟
تقریبا با همه کار کردم. آقای هاشمی، آقای ناطق، آقای کروبی، همه دیگر. نه اینکه لزوما در هیات رییسه باشم ولی در دوران نمایندگی با تمام روسای مجلس کار کردم. با دولت آقای خامنهای، دولتهای آقای هاشمی، آقای خاتمی و احمدینژاد. من با هر ١١ دولت جمهوری اسلامی کار کردهام، به عنوان نماینده در مجلس. فقط مجلس ششم غیبت داشتم که خب در مجلس پنجم و هفتم با آقای خاتمی کار کردم. بنابراین من با همه دولتها بودم.
و قویترین رییس مجلس از نظر محمدرضا باهنر؟
قویترین؟ والا هرکدامشان ابعاد گوناگونی داشتند ولی خب آقای هاشمی قویتر از همه بود چون جایگاهش بالاتر از ریاست مجلس بود؛ یعنی عملا آن موقع، وزرا بیشتر از اینکه بروند به نخستوزیر گزارش بدهند، میآمدند به آقای هاشمی گزارش میدادند. تقسیم کار در اوایل انقلاب به گونهای بود که آقای هاشمی رییس مجلس شد، شهید بهشتی رییس قوه قضاییه و حضرت آقا هم رییسجمهور شدند. در جایگاه بعد از آقای هاشمی در ریاست مجلس هم آقای ناطق قرار داشتند.
بیشترین تنش مجلس در سالهای بعد از انقلاب، با کدام دولت بود؟
دولتهای نهم و دهم.
میگفتند برای شهردار شدن آقای احمدینژاد خیلی اصرار داشتید.
بله. با رییسجمهور که آقای خاتمی بود و وزیر وقت دعوا هم کردم.
چرا؟
چون من با آقای احمدینژاد ٢٠ سال سابقه کار سیاسی مشترک داشتیم. ایشان ٢٠ سال عضو جامعه مهندسین بود.
این انتخاب، ارزش دعوا کردن و این همه اصرار را داشت؟
بله، ایشان شهردار خوبی بود. در ریاستجمهوری هم ما اوایل خیلی امید داشتیم که کارهای خوبی بکند. کارهای بزرگی هم کرد؛ آقای احمدینژاد کارهایی کرد که خیلی از روسای جمهور جراتش را نداشتند و الان هم ندارند. اما گاهی اوقات هم خیلی خودرای بود که هیچ یک از روسای جمهور نبودند. ما الان بعضا میگوییم کاش خرد دولت یازدهم با شجاعت دولت دهم همراه میشد. الان خرد وجود دارد ولی شجاعت احمدینژاد وجود ندارد.
بالاخره تکلیف اصولگراها با آقای احمدینژاد چه بود؟
ببینید مسائل سیاسی جور دیگری تفسیر میشود؛ من خودم هم با دولت آقای احمدینژاد زاویه گرفتم. روزهای اول دولت آقای احمدینژاد، عدهای به من میگفتند وکیلالدوله! فکر میکردند من از همهچیز دولت ایشان حمایت میکنم.
نخستین بودجهای که دولت احمدینژاد به مجلس آورد، اختلافات کارشناسیمان با ایشان و تیمشان در دولت شروع شد. من میگفتم شما اصلا نمیدانید بودجهریزی یعنی چه! اختلافاتمان از همان جا شروع شد و همین طور زاویه گرفت و گرفت. ما با کسی بیعت نبسته بودیم که بخواهیم هوایش را داشته باشیم که مثلا چون آقای احمدینژاد است دیگر ساکت شویم و فقط حمایت کنیم؛ نه اینطوری نبود.
با اینکه عضو جامعه مهندسین بود، ولی در انتخابات ریاستجمهوری از ایشان حمایت نکردید!
درست است که ایشان عضو جامعه مهندسین بود و من هم برای شهردار شدنش تلاش و مذاکره کرده بودم ولی در انتخابات ریاستجمهوری من رییس ستاد آقای لاریجانی بودم؛ یعنی میخواهم بگویم ما در این قضایا، مسائل مملکت را سر رفاقت و دوستی و خاله بازی فدا نمیکنیم.
در ماجرای حواشی انتخابات سال ٨٨، بعضی از نمایندگان مجلس مثل آقای مطهری معتقد بودند و البته هستند که باید تکلیف همهچیز روشن شود و مقصران محاکمه شوند. نظر شما چیست؟
میدانید تکلیف چطوری باید روشن بشود؟ اگر به صورت جدی و براساس قوانین موجود کشور محاکمه بشوند، این آقایان سران فتنه مجازاتشان بالاست. نظام نمیخواهد این کار را بکند. میگویند چرا حصر را برنمیدارید، من سوالی میکنم از کجا معلوم که آقایان سران فتنه وقتی آمدند بیرون دوباره کنفرانس خبری نگذارند و بیانیه ندهند؟!
در دادگاه که نمیتوانند کنفرانس خبری بگذارند و بیانیه بدهند؛ صرفا محاکمه شوند.
گفتم خدمتتان؛ اگر محاکمه شوند، حکم و مجازاتشان خیلی سنگین خواهد بود و طرفداران محاکمه قطعا پشیمان میشوند.
آقای احمدینژاد هم باید محاکمه شود؟ یعنی ایشان هم در آن ماجراها مقصر بود؟
احمدینژاد در اتفاقات سال ٨٨ تقصیر دارد، ولی ببینید تقصیر داشتن تا جرم مرتکب شدن دو مقوله است. یکی هست مجرم است یکی هست مقصر است.
آقای احمدینژاد در انتخابات خوب عمل کرد یا نه؟
نه خیلی بد عمل کرد؛ من هم قبول دارم، کار مجرمانهاش هم این بود که در مورد دو، سه نفر مثل آقای هاشمی و آقای ناطق حرفهایی را مطرح کرد. اگر زمانی دادگاهی در این باره تشکیل بشود، احمدینژاد باید آن حرفها را ثابت کند و اگر نتواند، محاکمه میشود. ولی خب ببینید، این حرفهایی که او زد، تهدید امنیتی نبود، بلکه تهمت فردی بود. کار سران فتنه کار امنیتی بود، کار به هم ریختن کشور بود.
این صحبتها را همان سال ٨٨ هم مطرح میکردید؟
بله، قطعا.
ولی بعضی از همحزبیهایتان به شما و چند نفر دیگر لقب «ساکتان فتنه» را دادهبودند!
حرفهای من موجود هست. بروید در اینترنت سرچ کنید، هم صحبتهایم هست و هم موضعگیریها و هم مصاحبههایم. چه کسی گفته من ساکت بودم؟! من همه نقدهایم را مطرح کردم. دیگر این سوال و جواب بس است. وقتتان تمام شد! بروید، باید با یک گروه دیگر هم مصاحبه کنم.
فکر میکنید سخن جامانده این گفتوگو چه بود؟
اینکه به جز بنده و شهید باهنر که تا این حد سیاسی و مبارزاتی شده بودیم، نه پدر و نه مادر، و نه هیچ کدام از خواهر و برادرهایمان سیاسی نبودند. البته یک پسردایی داشتیم که همکلاسی شهید باهنر بود و روحانی. او امام جمعه موقت کرمان شده بود و مدیرکل آموزش و پرورش هم بود. اگر درست بگویم سال ٦٨، یک روز صبح که میخواست از خانه بیرون بیاید، منافقین ترورش کردند و شهید شد.
دیدگاه تان را بنویسید