مروری بر نقش ایران در میان غیر متعهدها
مارگاریتای ونزوئلا میزبان اعضای جنبش عدم تعهد در اجلاسیه هفدهم است، تا رئیس جمهوری کشورمان ریاست را به همتای ونزوئلایی خود تحویل دهد.
عضویت و فعالیت ایران در جنبش عدم تعهد
جمهوری اسلامی ایران پس از پیروزی انقلاب اسلامی و در جریان برگزاری ششمین نشست سران جنبش عدم تعهد در هاوانا، در سال ۱۹۷۹ به عضویت جنبش عدم تعهد درآمد.طی این سال ها کشورمان با حفظ استقلال عملی و پویایی موضع گیری به بازنگری در متن معادلات جهانی مبادرت ورزیده است که این فصل مشترک مواضع و سخنرانی های مسئولان ایرانی را در نشست های متعدد سران و وزیران امور خارجه از سال ۱۹۷۹ تا کنون تشکیل داده است.
تلاش پربار ایران در تثبیت حضور خود در جنبش
ایران پس از تثبیت اوضاع سیاسی کشور و از سال 1360 بر حضور خود در جنبش افزود و جنبش نیز متقابلا اقدامات مثبتی را به نفع ایران صورت داده است. تلاش اعضای جنبش برای حل و فصل جنگ ایران و عراق و برقراری آتش بس از مهم ترین نمونه های آن است؛ هرچند که عدم رعایت بی طرفی و توجه نکردن به خواسته های ایران در زمینه تعیین متجاوز این تلاش ها را به بن بست کشاند. محکومیت ساقط کردن هواپیمای مسافربری ایران در تیرماه ۱۳۶۷، حمایت از اجرای قطعنامه ۵۹۸ و دیگر موضع گیری هایی که با سیاست خارجی کشورمان انطباق دارد؛ به ویژه در مورد مساله فلسطین و تقاضا برای گشوده شدن بازار کشورهای شمال بر روی صادرات کشورهای جنوب و حمایت های مکرر از مواضع هسته ای کشورمان از جمله تعاملات این جنبش با سیاست های کشورمان بوده است.
لغو اجلاس هفتم در عراق مهمترین رویداد تاریخی جنبش
لغو برگزاری هفتمین اجلاس سران در بغداد به دلیل جنگ ایران و عراق و انتقال این اجلاس به دهلی نو از مهمترین رویدادهای جنبش به حساب میآید.
برگزاری اجلاسی در تهران به ابتکار ایران
در شهریور ۱۳۸۶، اجلاس وزرای جنبش عدم تعهد درخصوص موضوع حقوق بشر و تنوع فرهنگی با ابتکار و میزبانی جمهوری اسلامی ایران برگزار گردید.مقابله با یکسان سازی فرهنگی و تحمیل هنجارهای تحمیلی حقوق بشری استکبار جهانی به نام جهانشمولی بودن حقوق بشر از جمله اهداف این کنفرانس بود . به دنبال این نشست مرکز حقوق بشر و تنوع فرهنگی جنبش عدم تعهد در تهران آغاز به کار کرد .
کنفرانس پانزدهم جنبش با بیش از 60 وزیر در تهران
در مرداد ۱۳۸۷ پانزدهمین کنفرانس وزرای جنبش عدم تعهد بیش از ۶۰ وزیر از کشورهای عضو برگزار شد. حضور این تعداد از وزراء و روسای هیاتها از کشورهای عضو جنبش در ایران نشان دهنده نقش کلیدی و تعیین کننده جمهوری اسلامی ایران در عرصه مناسبات بین المللی است و خط بطلانی بر ادعاهای کذب غرب مبنی بر منزوی شدن کشورمان در این مناسبات جهانی است. برگزاری موفق این اجلاس دستاوردهای زیادی برای کشورمان در پی داشت. از جمله مهمترین این دستاوردها تصویب سند نهایی تهران و نیز بیانیه هسته ای در دفاع از مواضع به حق کشورمان در زمینه انرژی هسته ای بود.
اجلاس شانزدهم در تهران
شانزدهمین اجلاس سران کشورهای غیرمتعهد در روزهای ۹ و ۱۰ شهریور ۱۳۹۱ (۳۰ و ۳۱ اوت ۲۰۱۲) در تهران برگزار شد. سران کشورهای عضو جنبش عدم تعهد هر ۳ سال یکبار در اجلاسی با همین نام گرد هم میآیند که اجلاس اخیر هم در کاراکاس پایتخت ونزوئلا برگزار خواهد شد.
فعالیت های ایران در جنبش عدم تعهد
ایران توانست در چارچوبهای تعیین شده برای اداره یک نشست بین المللی بطور اعم و با توجه به محدودیتهای جنبش عدم تعهد بطور اخص، ضمن حفظ همبستگی و وحدت در درون جنبش، توان جنبش را مصروف انجام وظایف محتوای اش نماید. برای انجام این مهم فعالیتهایی به شرح زیر انجام شده است:هماهنگی مواضع در داخل جنبش و مذاکره با کشورهای توسعه یافته بر مبنای مواضع همآهنگ،همآهنگی گروههای کاری پنجگانه خنبش و فراکسیونهای جنبش در شورای امنیت و کمیسیون تحکیم صلح،ایفای وظیفه نمایندگی و سخنگویی جنبش از طریق ارائه نظرات جنبش در نهادها و مجامع بین المللی، تدیون، کسب اجماع و صدور بیانیه های دفتر همآهنگی جنبش که منعکس کننده نظرات جنبش در ارتباط با تحولات جاری است، برگزاری نشست وزرای علوم و تکنولوژی کشورهای عضو جنبش در تهران در آباد 1392،برگزاری نشستها ماهانه و نشستهای فوق العاده و همآهنگی نشستهای گروههای کاری و دو فراکسیون جنبش در شورای امنیت و کمیسیون تحکیم صلح،ریاست کمیته فلسطین جنبش عدم تعهد و همآهنگی فعالیتهای آن، مذاکرات دوره ای با ترویکا اتحادیه اروپا، انجام طیفی از اقدامات، ملاقاتها، مکاتبات، مصاحبه ها و امور دبیرخانه ای و لجستیک.
موافقت با پیشنهاد ایران در سازمان ملل
کمیته خلع سلاح و امنیت بین المللی مجمع عمومی سازمان ملل قطعنامه پیشنهادی ایران در زمینه خلع سلاح هسته ای را ردر سال 92 تصویب کرد. هیأت نمایندگی جمهوری اسلامی ایران نزد سازمان ملل در نشست اخیر این کمیته پیش نویس قطعنامه مذکور را ارائه داد که علیرغم مخالفت آمریکا و رژیم صهیونیستی و برخی کشورهای غربی، با 113 رأی مثبت و ٧ رای ممتنع به تصویب رسید.
حمایت جنبش از فعالیت هسته ای ایران
جنبش عدم تعهد در سال 94 با صدوربیانیه ای در جریان برگزاری نشست فصلی سپتامبر 2015 میلادی شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی که در وین درحال برگزاری بود، از برنامه هسته ای از جمله حق غنی سازی جمهوری اسلامی ایران حمایت کرد.در این بیانیه آمده بود که این توافق به حل و فصل صلح آمیز موضوع هسته ای ایران کمک می کند.
حمایت جنبش از مصادره غیرقانونی ایران از سوی آمریکا
دراردیبهشت سال جاری این جنبش در حمایت از جمهوری ایران، با صدور بیانیهای اقدام دولت، کنگره و دادگاههای داخلی آمریکا در مصادره اموال ایران در آمریکا را مغایر حقوق بینالملل دانست و آن را محکوم کرد.
برگزاری آخرین نشست کمیته هماهنگی جنبش عدم تعهد به ریاست ایران
این نشست روز پنجشنبه هیجدهم شهریور ماه به منظور انجام هماهنگیهای لازم پیش از برگزاری اجلاس سران جنبش در جزیره مارگریتای ونزوئلا در مقر سازمان ملل در نیویورک برگزار شد، در این نشست که به ریاست «غلامعلی خوشرو» سفیر و نماینده دائم جمهوری اسلامی ایران در سازمان ملل و در سطح سفرای کشورهای عضو این جنبش برگزار شد علاوه بر تایید پیش نویس سند نهایی، آخرین هماهنگی ها پیش از برگزاری نشست سران این جنبش در ونزوئلا صورت گرفت.
تایید پیش نویس سند نهایی اجلاس سران
کشورهای عضو اتحادیه جنوب شرق آسیا (آ سه آن) در این جلسه اصرار داشتند که بیانیه وزیران امورخارجه کشورهای این اتحادیه به عنوان پیوست پیش نویس سند نهایی از سوی ریاست جنبش عدم تعهد به اجلاس سران در ونزوئلا ارائه شود که این پیشنهاد از آنجا که مورد مذاکره قرار نگرفته بود، با مخالفت شماری از اعضای جنبش روبه رو شد و مورد موافقت قرار نگرفت.شرکت کنندگان در این نشست موافقت کردند که کشورمان به عنوان رئیس جنبش، متن پیشنهادی کشورهای آ سه آن را به نشست کارشناسان ارشد در ونزوئلا گزارش کند و در آنجا مورد مذاکره قرار گیرد.موضوع دیگر، رقابت شدید میان کشورهای مغرب و الجزایر برای کسب ریاست کمیته سیاسی کارشناسان ارشد نشست ونزوئلا بود که با عنوان تعیین پست های اجلاس هفدهم سران جنبش عدم تعهد در نشست پایانی روز پنجشنبه در نیویورک مجددا طرح شد و به رغم تلاش های مشترک ایران و ونزوئلا برای متقاعد کردن یکی از این دو کشور به صرف نظر از این پست این اختلاف حل نشده باقی ماند و مقرر شد ایران این موضوع را نیز برای تصمیم گیری به نشست کارشناسان ارشد در ونزوئلا گزارش کند.
در این نشست، پیش نویس سند نهایی اجلاس سران نیز مورد تایید قرار گرفت و بدین ترتیب آماده ارسال به اجلاس سران در ونزوئلا شد.این پیش نویس 194صفحه ای مشتمل بر یک مقدمه، سه فصل و 907 بند است که در آن مواضع جنبش عدم تعهد پیرامون موضوعات مختلف بین المللی و منطقه ای تبیین شده و مذاکرات آن در دو دوره چهار ماهه در سال 2015 و 2016 در نیویورک به پایان رسیده است.
دیدگاه تان را بنویسید