صیانت از امید مسوولیت مشترک ملی است
امیدواری برای بهبود اوضاع و بهتر شدن وضعیت کشور همیشه و همواره یک مولفه و پیشنیاز مهم و لازم برای تغییر اوضاع است. اما نباید فراموش کنیم که امیدواری چیزی شبیه کلید یک دستگاه خنککننده نیست که کسی از جا برخیزد، با یک حرکت کمهزینه کلیدی را روشن کند و بعد در هوای مطبوع وسیله خنککننده بیاساید. کسی در یک روزی به نام روز انتخابات، پای صندوق رای میرود و نامهایی روی برگه مینویسد، داخل صندوق میاندازد، نمیتواند فکر کند که مانند آن دستگاه خنککننده دکمه «روشن» را زده و حالا میتواند منتظر بماند تا هوای مطبوع و خوش این کلیدی که روشن کرده تا مدتها آرامشی فراهم کند.
اعتمادآنلاین- به این ترتیب و با این توضیح اگر قرار باشد آن عامل مهم و تعیینکننده برای تاثیرگذاری و به نتیجهرسانی تلاشهایی که هم از سوی تکتک شهروندان و هم بهگونهای سازمانیافته از سوی جریانهای سیاسی صورت میگیرد، به نتایج و دستاوردهایی هرچند اندک برسد، یک پیشنیاز و لازمه مهم دارد و این پیشنیاز چیزی نیست به جز برخورد فرایندی، پیگیرانه و مستمر با مهمترین مطالباتی که جامعه داشته و دارد و میبایست پیگیر و پیجوی تحقق آنها باشد. در واقع لحظه مرگ امید در ذهنیت جامعه پیش و بیش از آنکه لحظه ناکامی از تحقق خواستههای او باشد، لحظه به فراموشی سپردن مسوولیت پایش مطالبات یا خواستههایش است. در اینجا منظورم از جامعه هم تکتک شهروندان نیستند؛ منظورم هم شهروندان، هم سازمانها و تشکلهای مردمنهاد و پیگیر مطالبات مردمی و هم دستگاهها و نهادهایی است که مسوولیت قانونی برای پاسخگویی، تحقق و رفع نیازهای جامعه دارند، است.
بنابراین صیانت از امید در جامعه امری مشایی یا به تعبیری یک مسوولیت مشترک ملی است و هر وقت و به هرگونه، فردی از ایفای نقشی که برای پایش امید دارد، پا پس بکشد باید مورد مواخذه ملی قرار بگیرد. حالا درست است که بهطور معمول و با توجه به اینکه زمام قدرت و امکانات و ابزارهای قانونی و منابع و ثروت در اختیار حاکمیت است، بیشترین انتظار از مجموعههای حاکمیتی است که به مسائل اجتماعی توجه کنند و جوانب امیدواری را با نشاندادن هرچند چشمههای کوچکی از پاسخ به انتظارات زنده نگه دارند، اما من میخواهم بیشترین تاکید را در صیانت از امیدواری ملی، بر مسوولیت خود جامعه بگذارم و به خودمان برگردانم و یادآوری کنم، برای تحقق فضای آرامش، زیست مطلوب و شایسته زندگی ایرانی، باید همه عوامل و لوازم رسیدن به هوای مطلوب را فراهم کنیم. به عنوان نمونه جامعه ما چندی پیش با تمام گفتوگوها و چون و چراها که پیرامون انتخابات بود، کسانی را به عنوان نماینده برای مجلس دهم برگزید که فارغ از اینکه چه ساز و کارهای آشکار و پنهان و عوامل متن و حاشیه بر روندها فعالیت این نهاد تاثیر میگذارند، افکار عمومی نباید به صرف اینکه رای داده، وظیفه خود را
تمامشده بداند و از هدف اصلی و کانونی مورد نظر خود که ایجاد نوعی دگرگونی و اصلاح روشها و تغییر واقعبینانه در اولویتها (که هم در عرصه قانونگذاری و هم در قلمرو سیاستهای اجرایی بوده) غافل شود.
جامعه با حضور امیدوارانه خودش در انتخابات و پس از انتخابات انتظار دارد و باید این انتظار را در هر مجالی به رخ بکشد که بسیاری از مشکلات ملموس جامعه مورد توجه قراربگیرد و رفع شود؛ در هر زمینهها در عرصه معیشت و اقتصاد در نوع رفتار و تعامل نهادهای گوناگون حاکمیتی با مردم، در پایانبخشی به چندگانگی و یک بام و دو هوایی و رویههای مختلف سلیقهای که ما شاهد هستیم و به ویژه این روزها هم نمونهای از آن را در عرصه فرهنگی و هنری میبینم اما این موضوعات، مسائلی است که باید برای پایش آن امید به عنوان مطالبه عمومی مورد توجه قرار بگیرد و نباید نیابتی واگذار شود؛ مردم وکیل انتخاب میکنند اما این به معنای آن نیست که خودشان را مصلوبالاختیار کنند و اینگونه نیست.
متاسفانه به دلیل برخی کاستیها و با وجود برخی مزاحمتها در فعالیت تشکلهای مردمنهاد صنفی و اجتماعی گاه با نمونههایی از مظلومیت غریبانه در برخورد با برخی از اقشار جامعه روبهرو هستیم؛ وجود برخی مشکلات اقتصادی نخستین ایستگاه آسیبرسان خود را دمدستترین گروههای اجتماعی یعنی حقوقبگیران، کارگران و کارمندان قرار میدهد و اینها هستند که به محض هر نوع نوسان اقتصادی و کسادی بازار دچار وضعیت نابسامان در گذران امور زندگی میشوند و بهطور طبیعی بعد از مدتی طاقت طاق میشود و تاب نمیآورند و واکنشی بروز میدهند. چرا باید در برخورد با مشکلاتی که خود این اقشار در بروز آن نقش نداشتند، به صورت غیرقابل توجیه برخورد شود و حتی برابر واکنشهایی که ممکن است به نظر ظواهر قانونی قابل خدشه باشد، عکسالعملهای خشک و خالی از عواطف نشان داده شود.
امید جامعه آنگاه دچار آسیب میشود که هم از پشتوانه حمایتهای قانونی بر استیفای حقوقش دچار ناامیدی میشود و هم از حمایت معنوی افکار عمومی نابرخوردار باشد و احساس نوعی بیتفاوتی در جامعه شیوع پیدا کند. به باور من حفظ امید برای رقم خوردن وضعیت بهتر، نیازمند ترویج نوعی همبستگی ملی، همکاری و همدلی عمومی در پیوند همه شهروندان با هم و نیز با تشکلهایی است که داعیه نمایندگی افکار عمومی را دارند و در نهایت پیگیری خستگیناپذیر از نهادهای حاکمیتی است. اگر چنین اتفاقی به صورت یک رویه و یک فرهنگ عمومی در جامعه پایدار شود، یعنی با هر عامل نومیدکننده فارغ از هر ملاحظهای و بیدرنگ از سوی این سه ضلع مثلثی که اشاره کردم واکنش نشان داده شود، امیدواری امری خیالبافانه و رویایی نخواهد بود و میتوان انتظار داشت که امیدواری همافزاگونه حتی به هدفهای رو به پیش هم برود.
احمد پورنجاتی
برای مطالعه و بررسی آخرین اخبار و تحلیلها به کانال اعتمادآنلاین در
«روبیکا» و
«بله» مراجعه کنید.
دیدگاه تان را بنویسید