پایان مردی که با صلح سر جنگ داشت
پنتاگون مرگ ملااختر منصور، رهبر طالبان را تایید کرد
آنگونه که مقامات ایالات متحده امریکا اعلام کردند ماموریت هواپیماهای بدون سرنشین برای کشتن ملا اختر منصور در نزدیکی مرز با پاکستان و با مجوز رسمی باراک اوباما، رییسجمهوری ایالات متحده انجام گرفته است. اگر مرگ ملا منصور نیز توسط طالبان تایید شود میتواند پیامدهایی مانند توقف کامل مذاکرات صلح میان طالبان و دولت افغانستان را در پی داشته باشد.
اعتمادآنلاین- باراک اوباما که روزهای آخر ریاستجمهوری خود را در کاخ سفید سپری میکند در دوره هشتساله حکومت خود یک سهگانه موفقیتآمیز را در مبارزه با تروریسم تجربه کرد که شاید در گذشته دستنیافتنی به نظر میرسید. اسامه بنلادن رهبر پیشین القاعده که عملیاتهای تروریستی عظیمی را طرحریزی کرده بود در مه ٢٠١١ در یک عملیات پیچیده توسط ارتش امریکا در پاکستان کشته شد. نفر دوم ملاعمر رهبر طالبان افغانستان بود که توانست دولت افغانستان را در سال ١٩٩٦ساقط کند و تا اواخر سال ٢٠٠١ بر این کشور حکومت کرد و پس از آن نیز عملیاتهای تروریستی فراوانی را در افغانستان علیه نیروهای امریکایی و افغان طرحریزی کرد و در سال ٢٠١٣ آن گونه که گفته میشود بر اثر یک مریضی جان خود را از دست داد. حالا نیز آن گونه که پنتاگون روز گذشته رسما اعلام کرد جانشین ملاعمر یعنی ملا اختر منصور رهبر طالبان افغانستان نیز در یک حمله هواپیماهای بدون سرنشین امریکا در نزدیکی مرز میان افغانستان و پاکستان کشته شده تا سهگانه اوباما در روزهای پایانی حکومت او تکمیل شود.
آنگونه که مقامات ایالات متحده امریکا اعلام کردند ماموریت هواپیماهای بدون سرنشین برای کشتن ملا اختر منصور در نزدیکی مرز با پاکستان و با مجوز رسمی باراک اوباما، رییسجمهوری ایالات متحده انجام گرفته است. اگر مرگ ملا منصور نیز توسط طالبان تایید شود میتواند پیامدهایی مانند توقف کامل مذاکرات صلح میان طالبان و دولت افغانستان را در پی داشته باشد. از طرفی دیگر این اقدام همچنین میتواند عواقب سنگین سیاسی را درون طالبان به همراه داشته باشد و جناحهای رقیب ملا اختر منصور که با رهبری او در طالبان مخالف بودند مجدد فعالیت خود را برای به دست گرفتن قدرت در این گروه آغاز کنند. از جمله این مخالفان نیز پسر ملاعمر و نزدیکان وی بودند که اگرچه مخالف رهبری ملا اختر منصور بودند اما به ناچار برای ایجاد یک هماهنگی نسبی رهبری او را پذیرفتند.
جان کری وزیر امور خارجه امریکا که اکنون در میانمار به سر میبرد در خصوص خبر کشته شدن ملامنصور گفت: روز شنبه ایالات متحده یک حمله هوایی دقیق را علیه ملا منصور رهبر طالبان در یک منطقه دورافتاده از منطقه مرزی افغانستان و پاکستان انجام داده است. کری خطاب به خبرنگاران افزود، منصور یک تهدید جدی برای پرسنل امریکایی در افغانستان و همچنین نیروهای امنیتی افغان و اعضای ائتلاف حمایت از افغانستان بود. این اقدام یک پیام روشن به جهان است که ما همچنان کنار شرکای خود در افغانستان ایستادهایم و برای ایجاد یک افغانستان باثباتتر، متحد، امن و مرفه تلاش میکنیم. کری در ادامه عنوان کرد: ایالات متحده به مدت طولانی تاکید دارد که روند آشتی افغانستان متعلق به رهبران افغانستان است و کوتاهترین مسیر برای رسیدن به صلح است و این همان چیزی است که ما میخواهیم.
از سوی دیگر پنتاگون پس از اعلام رسمی خبر کشته شدن رهبر طالبان، او را مانعی برای صلح و آشتی بین دولت افغانستان و طالبان دانست و تاکید کرد منصور در طول سالیان گذشته به صورت فعال در طراحی حملات علیه نیروهای ایلات متحده و همچنین نیروهای افغان شرکت داشته است.
پیتر کوک سخنگوی پنتاگون گفت: هدف این حمله هوایی ملا منصور بوده است زیرا به گفته کوک، منصور اجازه حضور رهبران طالبان برای شرکت در مذاکرات صلح با دولت افغانستان را نمیداد و هرگونه مذاکرات را نیز ممنوع کرده بود. با این حال کوک تصریح کرد که ما هنوز در حال ارزیابی نتایج اطلاعات به دست آمده از حمله هوایی انجام شده هستیم.
آدام شیف عضو ارشد و دایمی کمیته اطلاعاتی کنگره در بیانیهای گفت: اگر ثابت شود که حمله به ملا منصور رهبر طالبان در نزدیکی مرز افغانستان و پاکستان موفقیتآمیز بوده که ما هنوز در حال بررسی اطلاعات آن هستیم؛ این امر را میتواند یک ضربه قابل توجه به طالبان دانست که خود را آماده انجام عملیاتهای مجدد در سراسر افغانستان و پاکستان به ویژه در طول بهار و تابستان کرده بود. وی افزود در طول مذاکرات صلح میان طالبان و دولت افغانستان منصور یکی از موانع اصلی برای پایان دادن به درگیری خونین میان دو طرف به حساب میآمد. اگرچه اکنون پس از حذف ملا منصور نمیتوان گفت که راه برای مذاکره هموار شده است، اما ادامه رهبری ملا اختر میتوانست چشمانداز برای حل مسالمتآمیز بحران افغانستان را بسیار کمرنگ کند.
سناتور جان مککین رییس کمیته نیروهای مسلح سنا نیز پس از اعلام خبر کشته شدن ملا منصور گفت: این خبر مهارت ارتش امریکا را نشان میدهد. من امیدوارم که این نبرد علیه رهبران طالبان ادامه داشته باشد و دولت سیاستهای خود مبنی بر منع نیروهای ایالات متحده در هدف قراردادن طالبان نیز تجدید نظر کند. وی افزود: نیروهای ما امروز به همین دلیل در سال ٢٠٠١ در افغانستان مستقر شدند تا از تبدیل شدن افغانستان به یک پناهگاه امن برای تروریستهای جهانی جلوگیری کنند. یک مقام آگاه در پنتاگون به نیوزویک گفت: هواپیماهای بدون سرنشین امریکا ملا اختر منصور را در یک وسیله نقلیه در جنوب غربی شهر احمد وال در نزدیکی مرز پاکستان ردیابی کردند و از راه دور آن را مورد هدف قرار دادند.
این حمله در بعد از ظهر روز شنبه به وقت پاکستان و شش صبح به وقت شرق امریکا انجام گرفته است. یک مقام وزارت امور خارجه نیز اعلام کرد که هر دو کشور پاکستان و افغانستان از این حمله مطلع شدند اما هنوز مشخص نیست که آیا این اطلاعرسانی قبل از این عملیات بوده یا پس از آن؛ این مقام آگاه در وزارت خارجه همچنین به نیوزویک گفت که فرصت از بین بردن تهدید ملا منصور بسیار برای ما متمایز بود و ما بلافاصله برای آن اقدام کردیم.
نگرانی از سرنوشت رهبری طالبان
عکسهای کمی در خصوص ملا اختر منصور وجود دارد اما چهرهای که از او به نمایش گذاشته شده است اغلب فردی فربه با ریش تیره است که در تابستان گذشته و پس از دوسال پنهانکاری در اعلام خبر مرگ ملا عمر توانست رهبر طالبان شود. بسیاری معتقدند با اعلام رسمی خبر مرگ ملا عمر در داخل سازمان طالبان اختلافات بالا گرفت اما در نهایت ملا اختر منصور توانست رهبری خود را به تثبیت برساند و در غیاب ملا عمر روز به روز عملیاتهای طالبان در افغانستان شدت گرفت.
ابتدا تصور میشد که ایالات متحده میتواند با حضور منصور گفتوگوهای صلح بین طالبان و دولت افغانستان را پیش ببرد. اما پس از ماهها جلسات میان دیپلماتهای مختلف افغانستان، پاکستان و همچنین چین و ایالات متحده با طالبان، این مذاکرات به شکست انجامید.
در اواخر سال ٢٠١٥ خبرهایی از طالبان مبنی بر اختلافات رهبران به گوش رسید و گفته میشد ملا محمد رسول به عنوان یک رقیب، رهبری ملامنصور را به چالش کشیده است و حتی در مقاطعی دو گروه در پاییز گذشته گاهی اوقات در داخل خاک افغانستان درگیر شدند. اختلافات داخلی در ماه دسامبر تا آنجا پیش رفت که برخی مقامات دولت افغانستان عنوان کردند که ملا منصور در یک تیراندازی در نشست رهبران طالبان در نزدیکی کویته پاکستان در بلوچستان کشته شده است. اما طالبان این گزارش را رد کرد. در ماههای اخیر تروریستهای طالبان توانستند موفقیتهایی نیز در شمال افغانستان از جمله در شهرستان قندوز در جنوب ولایت هلمند به دست آورند.
پنتاگون در ماه ژانویه به سنا گزارش داد که طالبان توانسته قلمرو خود را بیش از هر زمان دیگری در افغانستان گسترش دهد و از طرفی نقاط ضعف و قوت نیروهای امنیتی افغان را به نمایش بگذارد. در همین دوران شبکه حقانی، یک گروه تروریستی مستقر در پاکستان که مسوول مرگبارترین حملات علیه نیروهای ایالات متحده در افغانستان را بر عهده داشت نفوذ خود در طالبان را افزایش داد و وارد ساختار رهبری این گروه تروریستی شد. سراج الدین حقانی، رهبر شبکه حقانی بنا بر برخی گزارشها، معاون رهبر طالبان شد. گفتنی است، شبکه حقانی همواره از نزدیک با طالبان مشغول همکاری بوده است اما ساختار رهبری جداگانه خود را حفظ کرده بود تا زمانی که تغییر رهبری در سال گذشته میلادی در طالبان انجام شد.
به گزارش لسآنجلستایمز، اگر مرگ منصور تایید شود، حقانی با توجه به شهرت خود و همچنین قدرت نظامی و پشتیبانی پاکستان میتواند به عنوان رهبر بعدی طالبان افغانستان معرفی شود. حضور حقانی و تفکرات ضد امریکایی او در راس قدرت طالبان میتواند آینده مذاکرات صلح را حتی بیشتر از گذشته تیره و تار کند. وزارت امورخارجه امریکا از سال ٢٠١٢ شبکه حقانی را یک سازمان تروریستی معرفی کرده و برای سر حقانی ده میلیون دلار جایزه تعیین کرده است.
از طرفی برخی مقامات امریکایی معتقدند که مرگ منصور در یک زمان حساس برای ایالات متحده در افغانستان رخ داده است. جان نیکلسون جونیور که فرماندهی ائتلاف امریکا و ناتو در افغانستان را از ماه مارس به عهده گرفته است در تلاش است تا مشخص کند که آیا دولت اوباما باید ٩٨٠٠ نیروی نظامی را که در افغانستان دارد حفظ کند یا خیر. نیکلسون وعده داده که قصد دارد ارزیابی خود را از این موضوع به زودی ارایه دهد. اوباما نشان داده که قصد دارد تا زمان ترک کاخ سفید نیمی از این تعداد را کاهش دهد. این در حالی است که بیشتر تمرکز نیروهای ایالات متحده روی آموزش و مشاوره به نیروهای پلیس و ارتش و سربازان افغان یا ردیابی و کشتن رهبران طالبان، القاعده و داعش در افغانستان است ولی مشخص نیست که با مرگ ملامنصور روند حملات تروریستی و مذاکرات صلح چگونه خواهد شد.
دیدگاه تان را بنویسید