دموکراتها و جمهوریخواهان امریکایی با هم متحد شدند
تشدید فشارهای غیرهستهای بر ایران
دموکراتها و جمهوریخواهان کنگره ایالات متحده علیه فعالیتها و رفتارهای منطقهای ایران متحد شدهاند.
اعتماد آنلاین| پرونده ایران در ایالات متحده به دو بخش قسمت شده است: ١- چگونه با برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) که فرزند توافق هستهای با ایران است برخورد کنیم ؟ ٢- چگونه فعالیتهای منطقهای ایران و مساله آزمایشهای موشکی این کشور را مهار کنیم؟ در مورد نخست هشدارهای متحدان امریکا اندکاندک این اتفاق نظر را در هر دو حزب دموکرات و جمهوریخواه به وجود آورده که باید در توافق هستهای با ایران ماند و خروج از آن به ضرر منافع ملی و اعتبار بینالمللی امریکا است. اما در مورد بخش دوم هر دو حزب عزم خود را جزم کردهاند که بر فشارها بر تهران بیفزایند. تشدید فشار به منظور تلاش برای تغییر رفتار منطقهای ایران صورت میگیرد که البته بعید است طرف امریکایی در این مسیر به هدف منظور دست پیدا کند. مجلس نمایندگان امریکا روزهای چهارشنبه و پنجشنبه گذشته خود را به بخش دوم پرونده ایران اختصاص داد. در مجموع این دو روز چهار طرح به تصویب رسید که در آنها دو مساله برنامههای موشک بالستیک ایران و حزبالله لبنان هدف تحریمهای بیشتر قرار گرفتند. در حالی که برخی چهرههای تندرو در داخل کنگره امریکا تلاش میکنند دولت دونالد ترامپ، رییسجمهور را متقاعد به لغو کردن فروش هواپیماهای مسافربری به ایران کنند و نام سپاه را در لیست نهادهای تروریستی قرار دهند، شمارش معکوس برای تصمیمگیری کنگره درباره فرجام تحریمهای هستهای ایران نیز آغاز شده است. به نظر میرسد که با به پایان رسیدن عمر دولت باراک اوباما، رییسجمهور پیشین ایالات متحده که معمار توافق هستهای با ایران در امریکا بود، تندروهای دموکرات و جمهوریخواه فرصت اعمال فشار بر ایران در حوزههایی که خارج از توافق هستهای هستند را پیدا کردهاند. یک نماینده دموکرات مجلس نمایندگان ایالات متحده دراینباره به المانیتور میگوید: «در جریان مذاکرات هستهای با ایران، دایما به ما گفته میشد که ما تنها درباره مسائل هستهای با یکدیگر گفتوگو میکنیم. مرتب به ما تذکر داده میشد که قرار نیست در جریان این رایزنیها درباره فعالیتهای منطقهای ایران از جمله ارتباط این کشور با گروههایی مانند حماس در نوار غزه یا حزبالله در لبنان گفتوگو شود و البته گفته میشد که پرونده آزمایشهای موشکی ایران نیز خارج از دستور کار این مذاکرات است. ما هزار و یک اختلاف با تهران داشتیم و تنها در یک مورد در جلسات مذاکره گفتوگو میشد و این استیصال ما را در کنگره خسته و ناامید کرده بود. برخی از ما در مجلس نمایندگان اعتقاد داریم که ایران باعث و بانی بیثباتی در منطقه است و به همین دلیل باید ایران را به دلیل این فعالیتهایش تحریم کنیم.»
در ماه جولای سال جاری میلادی بود که کنگره برای نخستینبار از زمان به دست آمدن توافق هستهای با ایران در سال ٢٠١٥، نخستین دور تحریمهای علیه ایران از کانال خود را کلید زد. طرح تحریم برنامههای موشکی ایران که روز پنجشنبه در صحن مجلس نمایندگان امریکا با ٤٢٣ رای مثبت و تنها ٢ رای منفی به تصویب رسید در حقیقت دامنه تحریمهای موجود بر ایران در این حوزه را گسترش میدهد. در حال حاضر این رایگیری به معنای اجرایی شدن طرح از صبح امروز نخواهد بود بلکه ابتدا طرح باید در مجلس سنا نیز رای اکثریت را به دست آورده و سپس برای امضای رییسجمهور روی میز وی قرار بگیرد.
المانیتور به نقل از یکی از سناتورهای دموکراتی که نقش اصلی را در بستههای تحریمی ایران در این طرح برعهده داشته، مینویسد: «طرح جدیدی که به تصویب رسید بسیار شبیه به طرحی است که در ماه جولای تایید شد. در نسخه جدید، اشخاص حقیقی و حقوقی که از برنامههای موشکی ایران حمایت میکنند حتی اگر دارایی در داخل ایالات متحده هم نداشته باشند مورد تحریم قرار میگیرند.»
سه طرح تحریمی علیه حزبالله
همزمان با تصویب تحریمهای جدید علیه ایران سه طرح دیگر نیز برای تحریم حزبالله لبنان در مجلس نمایندگان مطرح شد و رای مورد نظر را جلب کرد. حزبالله لبنان در ساختار سیاسی ایالات متحده در زمره گروههای تروریستی است و البته در کنگره امریکا نیز حزبالله لبنان را به دلیل رابطه حسنهای که با ایران دارد شاخه اجرایی سیاستهای منطقهای ایران میدانند. در جلسه روز چهارشنبه مجلس نمایندگان بود که کوین مک کارتی که رهبری جریان اکثریت را برعهده دارد در گفتوگو با شبکه فاکس نیوز ادعا کرد که باید با تشدید و تداوم تحریمها و فشارها بر ایران مانع از تداوم فعالیتهای منطقهای آنها شد.
در نخستین طرح تحریمی حزبالله لبنان که روز چهارشنبه به وقت امریکا به تصویب رسید، منابع مالی خارجی تامینکننده حزبالله که عمدتا ایران به حساب میآید، هدف قرار گرفتهاند. منبع نمایندگان تندرو امریکا برای تحت فشار قرار دادن حزبالله لبنان به دلیل رابطه با ایران عمدتا منابع اطلاعاتی اسراییلی مانند روزنامه جورزالیم پست هستند که در ماه سپتامبر در گزارشی ادعا کرده بود ایران سالانه ٨٠٠ میلیون دلار به حزبالله لبنان میدهد. هرچند که طرح مشابهی برای تحریم حزبالله لبنان در روزهای ابتدایی ماه جاری میلادی در مجلس سنا به تصویب رسیده بود اما طرحهایی که روز چهارشنبه علیه حزبالله به تصویب رسیدند مادههای بیشتری دارند که ایران و روسیه را به دلیل حمایتهایشان از حزبالله لبنان هدف قرار میدهند. المانیتور در بخشهایی از گزارش خود مینویسد: در حالی که برخی از گمانهزنیها حاکی از این است که احتمالا بخشهای مربوط به تحریم ایران در سنا مورد تایید قرار نگیرد اما سناتور دموکراتی که طراح اصلی بخشهای مربوط به تحریم ایران است خلاف این نظر را دارد و میگوید که احتمالا بخشهای مربوط به ایران در مجلس سنا نیز ایمن باقی میمانند چرا
که هم دموکراتها و هم جمهوریخواهان متوجه خطر ایران هستند و حتی آنها که به دنبال حفظ توافق هستهای با ایران هستند نیز خواهان حفظ فشارها بر تهران هستند. دومین طرح که در آن به قانون تحریم استفاده غیرقانونی حزبالله از غیر نظامیان به عنوان سپر دفاعی اشاره شده است، هدف اعمال تحریمهای هدفمند علیه ایران و حزبالله به سبب استفاده از غیرنظامیان به عنوان سپر انسانی است؛ ادعایی که هیچ گونه مدرک مستدلی برای اثبات آن وجود ندارد. در طرح سوم از اتحادیه اروپا خواسته شده است که حزبالله را به طور کامل در فهرست سازمانهای تروریستی خود قرار داده و فشار را بر این گروه و اعضای آن افزایش دهد. درخواست از اتحادیه اروپا برای نهاد تروریستی شناختن شاخه سیاسی حزبالله لبنان در حالی صورت میگیرد که از منظر اتحادیه اروپا شاخه نظامی حزبالله لبنان نهاد ترویستی است و این مساله سالهاست که مورد انتقاد قانونگذاران امریکایی است.
یکی از نمایندگانی که مدافع طرحهای تحریمی حزبالله لبنان است در این باره به المانیتور میگوید: هدف ما از این تشدید فشارها بر حزبالله لبنان، جلبتوجه شورای امنیت سازمان ملل است تا در مسیر خلع سلاح حزبالله لبنان و ممانعت از عملکردهای نظامی حزبالله لبنان گام بردارند. قدم بعدی ما این است که نماینده امریکا در سازمان ملل بتواند مقدمات تحریمهای بینالمللی علیه حزبالله لبنان را فراهم سازد.
خبرگزاری رویترز در تحلیل تصمیمهای تحریمی گرفته شده در مجلس نمایندگان امریکا نوشت: وضع تحریمهای جدید علیه حزبالله لبنان در حقیقت سختگیری بیشتر و بیشتر بر ایران بدون زیرپاگذاشتن برجام است. درحالی که دونالد ترامپ از سی و یکمین روز ماه اکتبر با عدم تایید پایبندی ایران به توافق هستهای توپ فرجام برجام را در زمین کنگره قرار داد، به نظر میرسد که کنگره امریکا تمایلی برای واکنش نشان دادن به تصمیم ترامپ در این حوزه ندارد و ترجیح میدهد فشار بر ایران در سایر حوزهها را افزایش دهد. هرچند امریکاییها تلاش میکنند حمایتهای بینالمللی برای تشدید فشار علیه حزبالله لبنان را جلب کنند اما به نظر میرسد که جلب این حمایت کار آسانی نباشد. حزبالله لبنان در حال حاضر بخشی از دولت ائتلافی در لبنان است و در داخل این کشور به دلیل فعالیتهای اجتماعی که انجام میدهد از محبوبیت بالایی برخوردار است.
تلاشی برای تسلیم کردن لبنان
فراکسیون حزبالله در پارلمان لبنان در واکنش به تصویب طرحهای تحریمی جدید علیه این گروه اعلام کرد: قانون تحریمهای مالی یک مداخله آشکار در امور داخلی و نقض حاکمیت ملی به شمار میآید و به صورت غیرقابل قبول مردم لبنان را هدف قرار میدهد. دولت امریکا به صورت متعمدانه میخواهد از طریق قانونگذاریهایی که از حیطه اختیاراتش خارج میشود، قیمومیت خود را بر کشورها و ملتها تحمیل کند و دولت امریکا تلاش میکند که خواستههای خود را بر کشورها دیکته کند. هدف از این اقدام خصمانه این است که لبنان تن به تسلیم دهد و ناآرامیهایی در لبنان برانگیخته شود و مردم لبنان از توسعه و پیشرفت محروم بمانند و شمشیر تهدید در مقابل حال حاضر و آینده مردم لبنان باقی بماند.
تلاش برای نجات از مخمصه ترامپ
سایت هیل که متعلق به کنگره امریکا است در تازهترین گزارش خود درباره تصمیمهای جدید اتخاذ شده در مجلس نمایندگان درباره تحریمهای ایران و حزبالله لبنان مینویسد: دونالد ترامپ با پاس دادن توپ به زمین کنگره به دنبال این است که یا باب مذاکره با ایران مجددا باز شود یا کنگره دست به اقدامی بزند که عملا به خروج امریکا از برجام منتهی شود. با وجود آنکه شمارش معکوس برای به پایان رسیدن ضربالاجل ٦٠ روزه کنگره آغاز شده است اما قانونگذاران مجلس نمایندگان و سناتورهای مجلس سنای امریکا تاکنون در این مسیر گام برنداشتهاند و حتی تصمیمی هم برای کلید زدن طرحی که در نتیجه آن تحریمهای هستهای ایران به شکل خودکار بازگردند مگر آنکه ایران به لیستی از شرطهای تازه امریکا عمل کند، ندارند. هرچند تحریمهای مجلس نمایندگان جدید نیستند اما میتوان گفت که این تحریمها بهتر میتوانند میان درخواست ترامپ برای تحت فشار قرار دادن بیشتر ایران از یک سو و پاسخ دادن به درخواستهای اتحادیه اروپا برای متعهد ماندن امریکا به تعهداتش در سایه برجام توازن ایجاد کند. یک تحلیلگر مسائل ایران در این باره به هیل میگوید: اگر کنگره بتواند به خوبی و با ظرافت از
پس این طرحها برآید به گونهای که هم ایران را تحریم کند و هم مانع از نقض متن برجام شود میتوان گفت که قانونگذاران و سناتورها به خوبی گلیم خود را از آب گلآلودی که ترامپ برای آنها ترتیب داده بیرون کشیدهاند. سایت هیل در ادامه مینویسد: ایرانیها هرگونه احتمال مذاکره مجدد درباره برجام را رد کردهاند و رهبر ایران نیز اخیرا هشدار داده است که ایران در خروج از برجام پیشقدم نخواهد شد اما اگر امریکا تعهدات خود را عملی نکند، ایران برجام را پاره پاره خواهد کرد.
به گزارش «اعتماد»، کنگره امریکا با تشدید فشارهای غیرهستهای با ایران در حقیقت در مسیری گام برمیدارد که میتواند اتحاد فراآتلانتیکی میان امریکا با قاره سبزنشینها اعم از فرانسه، بریتانیا و فرانسه را حفظ کند و همزمان حمایت آنها برای فشار بر ایران در حوزههای غیرهستهای را هم جلب کند. سران اتحادیه اروپا هرچند سرسختانه خواهان حفظ توافق هستهای با ایران هستند اما در بزنگاههای متفاوت نشان دادهاند که خواهان کنترل فعالیتهای منطقهای ایران هستند و همچنین مخالفتهای جدی نیز با آزمایشهای موشکی ایران دارند. در این دو موضوع احتمال اتحاد میان اروپا و ایالات متحده برای تحت فشار قرار دادن ایران وجود دارد و کنگرهنشینهای امریکا نیز در حال سرمایهگذاری روی همین مساله هستند.
تصویب طرح نظارت بر برنامه موشکی ایران
طرح موسوم به «قانون موشکهای بالستیک ایران و اجرای تحریمهای بینالمللی» که از سوی «اد رویس» رییسجمهوریخواه این کمیته ارایه شده، مستقیما تحریم تازهای علیه برنامه موشکی ایران اعمال نمیکند، اما راه را برای اعمال تحریمهای تازه از سوی دولت امریکا باز میکند. به گزارش فارس، در ابتدای این طرح، با اشاره به قطعنامه ٢٢٣١ شورای امنیت سازمان ملل که از ایران خواسته روی موشکهای بالستیکی که برای داشتن توانمندی حمل کلاهک هستهای طراحی شدهاند، کار نکند، آمده است: «سیاست ایالات متحده این است که از هرگونه فعالیت ایران در ارتباط با موشکهای بالستیکی که برای داشتن توانمندی حمل کلاهک هستهای طراحی شدهاند، از جمله شلیک با استفاده از چنین فناوریهای موشکی، جلوگیری کند.» این طرح که باید پس از کمیته در صحن اصلی مجلس نمایندگان و سپس سنا هم به تصویب برسد، دولت امریکا را موظف میکند که نهایتا ظرف ٩٠ روز پس از تبدیل این طرح به قانون، گزارشی در مورد «زنجیره تامین» و افراد و شرکتهایی که «برنامه موشکی ایران را به میزان چشمگیری تسهیل کرده، پشتیبانی کرده یا به نحوی دیگر کمک کرده باشند»، به کنگره ارایه کند.
پراکندگی جغرافیایی زنجیره تامین و ارزیابی از توانمندی بومی ایران در تولید اقلام مربوط به موشک از دیگر مفادی است که باید به کنگره ارایه شود. این گزارش غیرطبقهبندی شده خواهد بود، اما میتواند ضمایم طبقهبندیشده داشته باشد. در صورتی که دولت در آن گزارش اعلام کند که آزمایش موشکی ناقض قطعنامه بوده، باید فهرستی از افرادی که دستور آزمایش را دادهاند یا آن را فرماندهی کردهاند، به کنگره ارایه کرده و بگوید که آیا این افراد پیش از این در فهرست تحریم هستند یا نه. دولت همچنین باید اعلام کند که قصد دارد چه اقداماتی در پاسخ به این آزمایش انجام دهد. این طرح رییسجمهور را موظف میکند که افرادی را که دانسته به برنامه موشکی ایران کمک کرده و تحریمهای موشکی و تسلیحاتی ایران را نقض کردهاند، در فهرست تحریم قرار دهد. دولت امریکا همچنین موظف بود تا ظرف ١٢٠ روز پس از تبدیل این طرح به قانون و پس از آن هر ٩٠ روز یکبار، به کنگره در مورد «اطلاعات موثق» که نشان دهد ایران برای دور زدن تحریمهای تسلیحاتی و موشکی تلاش کرده، گزارش دهد.
منبع:اعتماد
دیدگاه تان را بنویسید