ذخایر استراتژیک کشور برای حداقل ۳ تا ۴ ماه در شرایط جنگی پاسخگو است

ندا جعفری-مرور عملکرد اقتصادی دولت در جریان تامین مایحتاج ضروری مردم در هنگامه جنگ نشان می‌دهد، دولت با مدیریت دقیق منابع و تمرکز بر تولید داخلی تاب‌آوری کشور در برابر بحران‌ جاری را ارتقا داد. رویکردی که کماکان در دستور کار وزارتخانه‌های تامین‌کننده است.

درباره آنچه در جنگ چهل روزه رخ داد و کماکان در دستور کار دولت است،   «اعتماد» با اکبر فتحی، معاون برنامه‌ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی گفت‌وگو کرد.  فتحی به «اعتماد» می‌گوید که چگونه کشور توانست با حفظ ذخایر استراتژیک، تنوع مبادی تامین و ایجاد سامانه‌های توزیع منسجم، جریان مداوم کالاهای اساسی را تضمین کند. معاون برنامه‌ریزی و اقتصادی جهاد کشاورزی با اشاره به تجربه جنگ دوازده روزه به «اعتماد» می‌گوید: با وجود محدودیت‌های گذشته، وضعیت ذخایر استراتژیک مطلوب است و بسته‌های حمایتی گسترده‌ای برای تولیدکنندگان داخلی طراحی شده است تا علاوه بر کاهش وابستگی به واردات، تولید داخل نیز تقویت شود. او تاکید می‌کند: در شرایط کنونی، اولویت وزارت جهاد کشاورزی حمایت از کشاورزان داخلی و توسعه اقتصاد مقاومتی است و این امر باعث می‌شود تا کشور حتی در شرایط بحرانی، توانایی تامین نیازهای غذایی را داشته باشد. او همچنین به نقش سامانه‌های هوشمند توزیع، نظارت مستمر بر بازار و هماهنگی با سایر وزارتخانه‌ها اشاره می‌کند و می‌گوید: با وجود تهدیدهای احتمالی، کالاهای اساسی به دورافتاده‌ترین نقاط کشور نیز می‌رسد و قیمت‌ها نسبتا ثابت باقی می‌ماند.  فتحی توضیح می‌دهد: اقدامات هماهنگ بین وزارت جهاد کشاورزی، وزارت صنعت، معدن و تجارت و سازمان تعزیرات حکومتی، مانع از خریدهای هیجانی و احتکار کالا می‌شود و امنیت غذایی مردم را تضمین می‌کند. معاون اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی به جزییات اقدامات اجرایی، بسته‌های حمایتی، تسهیلات بانکی و جریان مستمر ثبت سفارش اشاره کرده و تاکید می‌کند: حتی در بحران‌ها، اولویت اصلی وزارتخانه، پایداری و خودکفایی در تولید داخلی است.  او با نگاهی جامع به وضعیت ذخایرکشور ادامه می‌دهد: روند تامین کالا و سیاست‌های حمایتی وزارت جهاد کشاورزی نشان می‌دهد که کشور در مسیر مدیریت هوشمندانه منابع و کاهش وابستگی به واردات حرکت می‌کند. فتحی با اشاره به تجربه‌های گذشته توضیح می‌دهد: کشور توانسته است ذخایر استراتژیک خود را در شرایط بحرانی به خوبی مدیریت کند و جریان تامین و توزیع کالا در دوران جنگ رمضان و حتی پیش از آن به صورت عادی ادامه دارد و از ذخایر استفاده اضافی نمی‌کنیم. 

به گفته او، بسته‌های ذخیره کالاهای اساسی هم‌اکنون آماده و تامین شده‌اند و کشور برای مواجهه با انسداد راه‌های تجاری آمادگی دارد. معاون اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی تاکید می‌کند: اقدامات گذشته در جهت تعدد مبادی تامین، باعث کاهش وابستگی به بنادر جنوبی شده و اکنون جریان تامین کالا از بنادر شمالی، حوزه خزر و کشورهای همسایه برقرار است. علاوه بر این، روابط تجاری با کشورهای مثل پاکستان و ترکیه نیز فعال شده است تا جریان واردات بدون وقفه ادامه پیدا کند. فتحی می‌گوید: تمرکز ما بر تولید داخل است. حتی در شرایط آزادسازی نرخ ارز، اولویت با حمایت از کشاورزی داخلی است و یک بسته حمایتی ۷۰۰ همتی را که در کارگروه ماده ۱۳ موضوع تدوین امنیت غذایی تدوین شده بود به نظام بانکی معرفی شده در کنار این موضوع افزایش سرمایه بانک کشاورزی که حدود ۷۰ همت بود، پیگیری شده است و سه برابر این میزان تسهیلات به این بخش بدهد که در این مدت عملیاتی شده است، به اضافه استفاده از روش‌های جدید تامین مالی «نوی‌پو» در بانک کشاورزی راه‌اندازی شده که نزدیک به ۵۰ همت تسهیلات به بخش دام و طیور داده شده است. او به آمار تولید داخلی اشاره کرده و اعلام می‌کند: کشور حدود ۱۳۰ میلیون تن تولید داخلی دارد و نزدیک به ۲۰ میلیون تن کالا نیز به صورت ماده خام داخلی تامین می‌شود که این اقدامات به توسعه اقتصاد مقاومتی و خودکفایی کمک می‌کند.

فتحی توضیح می‌دهد: همچنین در بستر حمایتی وزارت اقتصاد، بنگاه‌هایی که تحت تاثیر شرایط بحرانی قرار می‌گیرند، از حمایت‌های مالی بهره‌مند می‌شوند. فتحی در مورد عدالت توزیع کالاهای اساسی می‌گوید: سامانه بازارگاه، ابزار اصلی ما برای توزیع کالاهاست و باعث می‌شود حتی در دورافتاده‌ترین نقاط کشور کالا موجود باشد.  او تاکید می‌کند: هماهنگی با صنوف و انجمن‌های مرتبط، نقش مهمی در توزیع عادلانه دارد و هر صنف سهم خود را دریافت می‌کند. به گفته معاون وزیر جهاد کشاورزی، نظارت مستمر بر بازار شامل حضور میدانی و گشت‌های مشترک با وزارت صنعت، معدن و تجارت و سازمان تعزیرات حکومتی است. این اقدامات مانع از خریدهای هیجانی و احتکار کالا می‌شود و قیمت‌ها را در سطح قابل قبول نگه می‌دارد. فتحی با بیان اینکه جریان تامین کالا جریانی مستمر است، اعلام می‌کند: ثبت سفارش برای ماه‌های آتی جریان دارد و وزارت جهاد کشاورزی محدودیت‌های آن را در شرایط کنونی حذف کرده است و برای اینکه بتوانیم کالای بیشتری داشته باشیم در وزارت جهاد کشاورزی محدودیت‌های مربوط به ثبت سفارش را برداشتیم.  او توضیح می‌دهد: در حال حاضر بلافاصله کالایی وارد مرحله اظهار ‌شود، ما مکلف به ثبت سفارش هستیم و جریان تامین مستمر ادامه دارد.اقدامات هماهنگ بین وزارتخانه‌ها و استفاده از سامانه‌های هوشمند، کشور را در مسیر مدیریت بهینه منابع، کاهش وابستگی به واردات و حفظ امنیت غذایی قرار داده است.

ضرورت رعایت عدالت در توزیع کالاها

 محمدعلی رضایی، رییس کمیسیون کشاورزی اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران نیز در این خصوص به «اعتماد» می‌گوید: وضعیت ذخایر استراتژیک کشور تا حدودی مناسب است و با توجه به پیش‌بینی‌های سال گذشته، ذخایر در سطح قابل قبولی قرار دارد و با وجود شرایط جنگی، کشور در تامین نیازهای حداقل ۳ تا ۴ ماه خود مطمئن است و با فصل برداشت و تولید داخلی، این مدت می‌تواند به شش ماه هم برسد. او تاکید می‌کند: هر چند آمارهای رسمی نشان می‌دهد ذخایر استراتژیک برای شش ماه کافی است، اما با توجه به شرایط ویژه، این رقم در واقعیت ممکن است متفاوت باشد.  رضایی اضافه می‌کند: سعی ما این است تا امنیت غذایی کشور را حفظ کنیم و در این مسیر، تولید داخل و مدیریت ذخایر اهمیت زیادی دارد. رییس کمیسیون اتاق بازرگانی می‌گوید: آمار دقیق واردات و تولید داخل در حال حاضر قابل ارایه نیست، چراکه به دلیل مسائل امنیتی، انتشار جزییات مسیرهای وارداتی و مبادی ورود کالاها می‌تواند تهدیدی برای امنیت کشور باشد. رضایی اشاره می‌کند: برخی کالاها به دلیل شرایط خاص از مرزهای جایگزین وارد می‌شوند و این موضوع نیز به علت ملاحظات امنیتی نمی‌تواند به صورت دقیق اعلام شود. این موضوع مدیریت شده و با هماهنگی مسوولان مربوطه، جریان ورود کالاها به کشور تضمین می‌شود. او اعلام می‌کند: در شرایط فعلی، اعلام جزییات می‌تواند فشار روانی و اجتماعی ایجاد کند و جامعه احساس کمبود کند، بنابراین اطلاعات با دقت و محافظه‌کاری ارایه می‌شود.

رضایی در ادامه می‌گوید: حدود ۹۰ تا ۹۵ درصد توزیع کالاهای اساسی در کشور عادلانه انجام شده است و در ۳۰ تا ۴۰ روز اخیر، کمبودی در سطح کشور مشاهده نشده و عمده فروشگاه‌ها موجودی کافی دارند. رییس کمیسیون کشاورزی اتاق بازرگانی تاکید می‌کند: البته احتمال بروز بحران‌های کوتاه‌مدت وجود دارد و این بحران‌ها بیشتر ناشی از احتکار یا خریدهای هیجانی خواهد بود. ما بر این موضوع نظارت داریم و نیروی انتظامی در سراسر کشور تلاش می‌کند تا از احتکار و افزایش بی‌رویه قیمت جلوگیری کند. رضایی می‌گوید: برخی کالاهای اساسی مانند روغن، برنج، گوشت، تخم‌مرغ و نهاده‌ها به میزان کافی موجود است و در حال حاضر مشکلی در تامین این اقلام وجود ندارد و اقدامات لازم برای مدیریت توزیع و جلوگیری از کمبود، همزمان با نظارت قانونی ادامه دارد و سازمان‌های مسوول در این زمینه فعال هستند. رییس کمیسیون کشاورزی اتاق بازرگانی اشاره می‌کند: اخیرا محدودیت‌های ثبت سفارش برای واردات کالاها برداشته شده که این اقدام می‌تواند جریان ورود کالا به کشور را تسهیل کند.  او تصریح می‌کند: البته این اقدام با ضوابط مشخص انجام می‌شود و باید هماهنگی لازم با گمرک‌ها صورت گیرد تا سریع‌ترین و موثرترین روند اجرایی شود. رضایی تاکید می‌کند: تسهیل واردات از مرزها و هماهنگی با گمرک‌ها به کشور کمک می‌کند تا فشارهای احتمالی در تامین کالاهای اساسی کاهش پیدا کند. او همچنین تاکید می‌کند: با تلاش‌های انجام شده، می‌توان از مشکلات احتمالی جلوگیری و امنیت غذایی کشور را در شرایط حساس حفظ کرد. رضایی می‌افزاید: با وجود شرایط جنگی و محدودیت‌های لجستیکی، کشور توانسته است امنیت غذایی خود را حفظ کند و آماده مدیریت بحران‌های احتمالی باشد.